Κυκλάδες: Διευκρινήσεις για τη διαδικασία αντιρρήσεων στους δασικούς χάρτες

Σε συνέχεια της αριθμ. 9095/23-2-2021(ΑΔΑ:ΩΘΙΣΟΡ1Ι-ΑΞ2) Απόφασης Ανάρτησης από την Δνση Δασών Κυκλάδων και πρόσκληση για υποβολή αντιρρήσεων κατά του περιεχομένου του, με την  οποία αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του Κτηματολογίου (https://www.ktimanet.gr/CitizenWebApp/Entrance_Page.aspx),ο Δασικός Χάρτης των  Περιφερειακών Ενοτήτων  Σύρου, Άνδρου, Τήνου, Νάξου, Θήρας, Κέας- Κύθνου, Πάρου, Μήλου, Μυκόνου διαπιστώθηκε ότι υπάρχουν διοικητικές πράξεις της Υπηρεσίας  (τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού, αποφάσεις επιτροπών και απαντητικά έγγραφα  της υπηρεσίας μας περί του χαρακτήρα εκτάσεων τα οποία εκδόθηκαν από 11-06-1975 έως 30-04-1981 και θεωρούνται τελεσίδικα) οι οποίες δεν έχουν απεικονιστεί στον  αναρτημένο δασικό χάρτη για τεχνικούς κυρίως λόγους (παλιά τοπογραφικά, χωρίς  συντεταγμένες).

Οι πολίτες που διαθέτουν τις ανωτέρω αναφερόμενες διοικητικές πράξεις, παρακαλούνται να  ελέγξουν αν οι ιδιοκτησίες τους έχουν αποτυπωθεί ορθά στο δασικό χάρτη.

Σε αντίθετη περίπτωση,   πρέπει να μεριμνήσουν ώστε  να υποβάλουν στην ειδική πλατφόρμα ατελώς, αίτημα για πρόδηλο σφάλμα, αποστέλλοντας στην Υπηρεσία φυσικό φάκελο με τα  απαραίτητα στοιχεία ώστε να  προβούμε στον έλεγχο,  για την αποδοχή του αιτήματός τους.

Απαραίτητα δικαιολογητικά:

  1. Αποδεικτικό υποβολής  αιτήματος διόρθωσης πρόδηλου  σφάλματος
  2. Φωτοαντίγραφο των δυο όψεων της αστυνομικής ταυτότητας
  3. Φωτοαντίγραφο της διοικητικής πράξης που δεν έχει αποτυπωθεί στον αναρτημένο δασικό  χάρτη
  4. Σύγχρονο εξαρτημένο τοπογραφικό διάγραμμα της έκτασης (ΕΓΣΑ 87) που αφορά στην ανωτέρω διοικητική πράξη, επί του οποίου θα βεβαιώνεται από τον συντάκτη μηχανικό ότι  προέκυψε από την εξάρτηση του παλαιού τοπογραφικού διαγράμματος που συνόδευε τη  σχετική πράξη, καθώς και ψηφιακό αρχείο του.
  5. Στοιχείο εννόμου συμφέροντος (συμβόλαιο, διαθήκη, Ε9, κλπ)

Σε περίπτωση που οι πολίτες διαθέτουν εκτάσεις οι οποίες έχουν παραχωρηθεί με ειδικά παραχωρητήρια (εποικιστικές εκτάσεις) οι οποίες δεν έχουν αποτυπωθεί στο Δασικό Χάρτη, επίσης,  μπορούν να υποβάλλουν αίτημα διόρθωσης πρόδηλου σφάλματος, προσκομίζοντας εκτός των παραπάνω δικαιολογητικών , έγγραφο ταυτοποίησης της έκτασης από την αρμόδια Διεύθυνση Αγροτικής Οικονομίας Κυκλάδων-Τμήμα Εποικισμού.

Πληροφορίες για το περιεχόμενο των αναρτημένων δασικών χαρτών και του τρόπου  υποβολής των αντιρρήσεων καθώς και για  ραντεβού, σύμφωνα με τα ισχύοντα περιοριστικά μέτρα προστασίας της δημόσιας υγείας,  επικοινωνήσετε με τα αντίστοιχα ΣΥΑΔΧ, α) στην έδρα της Υπηρεσίας, Σύρο,  στο τηλέφωνο 22810-85509, ηλ.δνση (syadx.syros@apdaigaiou.gov.gr), β) Νάξο στο τηλέφωνο 22850-25089 ηλ.δνση (syadx.naxos@apdaigaiou.gov.gr)  και γ)Πειραιά στα τηλέφωνα 2132026859,2132026812 ηλ.δνση (syadx.peiraias@apdaigaiou.gov.gr)

Τα παραπάνω ισχύουν και για περιοχές που υπάρχουν ήδη κυρωμένοι δασικοί χάρτες, με τα απαραίτητα δικαιολογητικά να πρέπει  κατατεθούν απευθείας στην Υπηρεσία μας, ώστε οι πιθανές διορθώσεις να συμπεριληφθούν στην αναμόρφωση του Δασικού Χάρτη.

Προθεσμία υποβολής προδήλων σφαλμάτων ώστε να περιληφθούν στον αναμορφωμένο Δασικό Χάρτη : έως 30-09-2021.

Προθεσμία υποβολής αντιρρήσεων, έως 17-12-2021 για κατοίκους εσωτερικού και έως 07-01-2022 για κατοίκους εξωτερικού (αρ.πρ. 26215/2021 Απόφασή μας,  ΑΔΑ: ΩΘ7ΝΟΡ1Ι-ΠΥΘ)

Η Αν.Δντρια Δασών Κυκλάδων

Μαρία Φωσκόλου

Ψηφιακό πιστοποιητικό για το αν Γεωτεμάχιο βρίσκεται εντός ή εκτός ζώνης Natura

Μια διαδικτυακή εφαρμογή για την έκδοση και χορήγηση πιστοποιητικού, με το οποίο θα βεβαιώνεται εάν μια έκταση ή ένα γεωτεμάχιο βρίσκεται εντός ή εκτός μιας περιοχής Natura έχει ετοιμάσει το Ελληνικό Κτηματολόγιο. Ειδικότερα, οι πολίτες, αλλά και οι επενδυτές,  θα μπορούν,  με τους κωδικούς του taxinet, να έχουν πρόσβαση σε μια ψηφιακή υπηρεσία, στην οποία εισάγοντας τις συντεταγμένες ενός ακινήτου θα εκδίδεται αυτόματα μια βεβαίωση που θα καταδεικνύει εάν, όλο ή τμήμα του, περιλαμβάνεται στα όρια των Ειδικών Ζωνών Διατήρησης (ΕΖΔ) ή των Ζωνών Ειδικής Προστασίας (ΖΕΠ). Η συγκεκριμένη πλατφόρμα αναμένεται ότι θα βρεθεί στον ψηφιακό …αέρα εντός του Ιουνίου.

Το ελληνικό δίκτυο προστατευόμενων περιοχών Natura (μέρος του ευρωπαϊκού δικτύου) περιλαμβάνει χερσαίες επιφάνειες (36.378 km2  – 27.59% της χερσαίας έκτασης της Ελλάδας) και θαλάσσια επιφάνεια (22.481 km2 – 19.6% των χωρικών υδάτων). Συνολικά περιλαμβάνει συνολικά 446 περιοχές, δηλαδή 215 ΕΖΔ, 181 ΖΕΠ, 24 ΕΖΔ-ΖΕΠ, 24 Τόπους Κοινοτικής Σημασίας και 2 ΤΚΣ – ΖΕΠ.

Η αρχική καταγραφή των τύπων οικοτόπων πραγματοποιήθηκε στην Ελλάδα την περίοδο 1999 – 2001 από το τότε ΥΠΕΧΩΔΕ και αποτέλεσε την πρώτη χαρτογράφηση αυτού του είδους, δημιουργώντας αντίστοιχους θεματικούς χάρτες. Το Ελληνικό Κτηματολόγιο, κατά την περίοδο 2013-2015, προχώρησε στον ακριβέστερο προσδιορισμό των εξωτερικών ορίων καθώς και των τύπων οικοτόπων των χερσαίων προστατευόμενων περιοχών του δικτύου Natura 2000 και στην ενημέρωση (συμπλήρωση και διόρθωση) της αρχικής βάσης δεδομένων.

Το σχετικό έργο «Ανάπτυξη υποδομής χωρικών δεδομένων μεγάλης κλίμακας (1:5000) για τις χερσαίες προστατευόμενες περιοχές του δικτύου Νatura 2000» συγχρηματοδοτήθηκε από το ΕΣΠΑ 2014-20 στο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα ΕΠανΕΚ.

Η ανάπτυξη από τον φορέα του Κτηματολογίου της νέας  διαδικτυακή εφαρμογή για την έκδοση και χορήγηση του πιστοποιητικού Natura «κουμπώνει» με το υπόβαθρο του Κτηματολογίου, δηλαδή τους χάρτες που δημιουργήθηκαν βάσει των διαθέσιμων αεροφωτογραφιών, με ακριβέστερο προσδιορισμό των εξωτερικών ορίων των χερσαίων περιοχών του δικτύου Natura.

Ο  ακριβής προσδιορισμός τους, η περιγραφή και οριοθέτηση των τύπων οικοτόπων αποτελεί σημαντικό εργαλείο και μια από τις βασικές προϋποθέσεις για την προστασία και την αποτελεσματική διαχείριση του φυσικού περιβάλλοντος και της βιοποικιλότητας στην Ελλάδα, αλλά και για την ανταπόκρισή της στις υποχρεώσεις της απέναντι στο ευρωπαϊκά όργανα.  Ωστόσο, είναι αξιοσημείωτο ότι, στη χώρα μας  ακόμη εκκρεμεί η ολοκλήρωση των Ειδικών Περιβαλλοντικών Μελετών (ΕΜΠ), οι οποίες θα οδηγήσουν, μέσω Προεδρικών Διαταγμάτων, στη θέσπιση ζωνών προστασίας στις περιοχές Natura 2000 και, μέσω Σχεδίων Διαχείρισης, στην παρακολούθηση και εφαρμογή μέτρων και πολιτικών προστασίας. Έως τότε στην Ελλάδα δεν μπορούμε να μιλάμε ούτε για πλήρη προστασία της ελληνικής φύσης, ούτε για βιώσιμη ανάπτυξη εντός των προστατευόμενων περιοχών.

 

Εκτός Σχεδίου Δόμηση: Απλοποιείται η έκδοση οικοδομικών αδειών στις μη δασικές περιοχές

Στην απλοποίηση της διαδικασίας έκδοσης οικοδομικών αδειών στις περιοχές εκτός σχεδίου, οι οποίες δεν είναι δασικές, προχωρεί το υπουργείο Περιβάλλοντος προσπαθώντας να ισορροπήσει την κατάσταση μεταξύ των διαμαρτυριών πολιτών και της καθυστέρησης της διαδικασίας από ορισμένα δασαρχεία.

Με εγκύκλιο που υπογράφουν ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας και οι υφυπουργοί, Νίκος Ταγαράς και Γιώργος Αμυράς, απλοποιείται σημαντικά η διαδικασία έκδοσης οικοδομικών αδειών στις περιοχές εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός οικισμών, για τις οποίες έχουν αναρτηθεί οι δασικοί χάρτες.

Πρακτικά για τις περιοχές, στις οποίες έχει ήδη αναρτηθεί δασικός χάρτης, θα αρκεί η υπεύθυνη δήλωση του αρμόδιου μηχανικού, ο οποίος θα βεβαιώνει τον χαρακτήρα της έκτασης. Στη δήλωση θα αναφέρεται υποχρεωτικά αν ο χαρακτηρισμός της έκτασης ως δασικής ή μη έχει προσωρινή ή οριστική ισχύ, ανάλογα με το στάδιο στο οποίο βρίσκεται ο δασικός χάρτης.

Συγκεκριμένα, η εγκύκλιος προβλέπει ότι για την έκδοση οικοδομικής άδειας στα ακίνητα που βρίσκονται σε εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός ορίων οικισμών περιοχές, οι οποίες προσδιορίζονται ως άλλης μορφής (ΑΑ) ή μη δασικές (ΠΑ) και ανεξάρτητα από το στάδιο του χάρτη (ανάρτηση, μερική κύρωση, ολική κύρωση), δεν απαιτείται καμία βεβαίωση υπηρεσίας δασών ή άλλου αρμόδιου φορέα. Από εδώ και στο εξής η διαδικασία θα ολοκληρώνεται μόνο με την προσκόμιση υπεύθυνης δήλωσης από μηχανικό στην οποία θα δηλώνεται ότι η θέση του ακινήτου, όπως αυτή προσδιορίζεται γεωχωρικά σε σχέση με τον αναρτημένο δασικό χάρτη, δεν εμπίπτει σε περιοχή που διέπεται από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.

«Το νέο θεσμικό πλαίσιο περιορίζει πολύ σημαντικά τη γραφειοκρατία, επιτρέποντας στους πολίτες και τους ενδιαφερόμενους φορείς να ολοκληρώνουν την έκδοση οικοδομικών αδειών με απλές και γρήγορες διαδικασίες», επισημαίνει το υπουργείο Περιβάλλοντος.

Να σημειωθεί ότι η καθυστέρηση στην επίλυση του συγκεκριμένου προβλήματος αποτελεί μία από τις βασικές αιτίες για τις οποίες ακόμα και σήμερα πυρόπληκτοι της φονικής φωτιάς στο Μάτι παρά το γεγονός ότι διαθέτουν αποφάσεις ότι οι εκτάσεις τους δεν είναι δασικές, δεν εχουν καταφέρει να εκδώσουν οικοδομική άδεια για να προχωρήσουν στην εκ νέου ανέγερση των κατεστραμμένων κατοικιών τους.

Τι προβλέπει το σχέδιο

Ταυτόχρονα το υπουργείο γνωρίζει ότι με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο αυτήν την περίοδο «τρέχει» ήδη η διετία, στην οποία οι ιδιοκτήτες οικοπέδων μικρότερων των 4 στρεμμάτων σε εκτός σχεδίου περιοχές θα πρέπει να προχωρήσουν στην προέγκριση δόμησης προκειμένου να μπορέσουν να χτίσουν στην προσεχή 4ετία καθώς σε διαφορετική περίπτωση θα πρέπει να αναμείνουν τα Τοπικά Πολεοδομικά Σχέδια μέσω των οποίων θα δοθεί εκ νέου και κατά περίπτωση δικαίωμα δόμησης.

Υπενθυμίζεται ότι πριν την ανάρτηση των δασικών χαρτών, για την έκδοση οικοδομικής άδειας σε περιοχές εκτός σχεδίου πόλεως και εκτός οικισμών έπρεπε να προηγηθεί ο χαρακτηρισμός τους ως μη υπαγόμενες σε δάσος ή σε δασική έκταση. Η διαδικασία αυτή απαιτούσε μεγάλο χρονικό διάστημα και προέβλεπε τα εξής:

α) Πράξη χαρακτηρισμού του αρμόδιου δασάρχη ή του Διευθυντή Δασών και

β) άπρακτη παρέλευση της προθεσμίας υποβολής αντιρρήσεων ενώπιον της αρμόδιας Επιτροπής ή αίτησης ακύρωσης κατά της απόφασης της Επιτροπής ή έκδοση τελεσίδικης απόφασης του αρμόδιου διοικητικού δικαστηρίου επί της αίτησης ακύρωσης.

Τα στοιχεία βεβαίωσης περί του μη δασικού χαρακτήρα και η σχετική τελεσίδικη απόφαση υποβάλλονταν στην οικεία Υπηρεσία Δόμησης (Υ.ΔΟΜ) για την έκδοση της οικοδομικής άδειας.

Η συγκεκριμένη διαδικασία εφαρμοζόταν για το χρονικό διάστημα μέχρι την ανάρτηση των δασικών χαρτών και πλέον θα ισχύει μόνο σε περιοχές που δεν περιλαμβάνονται στην ανάρτηση δασικών χαρτών.

Μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών, εφαρμόζεται κανονικά το άρθρο 20 του ν.3889/2010 που ορίζει τις λεπτομέρειες για την υπεύθυνη δήλωση του μηχανικού.

Για τα ακίνητα που εμπίπτουν στις υπόλοιπες περιοχές δασικών χαρτών (πλην ΑΑ ή ΠΑ), η έκδοση της οικοδομικής άδειας επιτρέπεται μετά την τυχόν μεταβολή της κατηγορίας μορφής/κάλυψης, σε συνέχεια τυχόν αποδοχής υποβληθέντων προδήλων σφαλμάτων ή αντιρρήσεων κατά του δασικού χάρτη, ως μη διεπόμενης από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας.

Σκρέκας: Προχωράμε με σταθερά βήματα

«Με σταθερά βήματα και με συνέπεια προχωράμε στην υλοποίηση όλων όσων έχουμε εξαγγείλει σε συνέχεια των πρόσφατων επισκέψεών μας σε πολλές περιοχές της χώρας, προκειμένου να ενημερώσουμε τους πολίτες για τις πρωτοβουλίες μας που αφορούν στην επίλυση των προβλημάτων στους δασικούς χάρτες. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσεται και η οδηγία με την οποία περιορίζουμε σημαντικά τη γραφειοκρατία για την έκδοση οικοδομικών αδειών σε περιοχές εκτός σχεδίου και εκτός οικισμών που δεν είναι δασικές. Η μεταρρύθμιση των δασικών χαρτών είναι μείζονος σημασίας για τη διασφάλιση της περιουσίας των πολιτών, την προστασία του περιβάλλοντος και την προσέλκυση επενδύσεων», επεσήμανε ο υπουργός Περιβάλλοντος, Κώστας Σκρέκας.

Από την πλευρά του ο υφυπουργός, Νίκος Ταγαράς, υπογράμμισε ότι δίνεται λύση «στο θέμα που προέκυψε μετά την ανάρτηση των δασικών χαρτών, αντικαθιστώντας τη βεβαίωση χαρακτηρισμού – που ήταν απαραίτητη από πλευράς Δασαρχείου για την έκδοση οικοδομικής άδειας – με την υπεύθυνη δήλωση μηχανικού πάνω στο τοπογραφικό διάγραμμα».

Απόφαση ΣτΕ: Το Ελληνικό δεν είναι δασική έκταση, έχει αποχαρακτηριστεί από δασική περιοχή πριν από το 1975

Η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, κατά πλειοψηφία, άναψε το «πράσινο φως» για να προχωρήσουν τα έργα στην περιοχή του Μητροπολιτικού πάρκου του Ελληνικού. Συγκεκριμένα, η Ολομέλεια του ΣτΕ με πρόεδρο τη Μαίρη Σαρπ και εισηγητή τον σύμβουλο Επικρατείας Χρήστο Ντουχάνη απέρριψε αιτήσεις ακυρώσεως κατοίκων της ευρύτερης περιοχής του Ελληνικού, οι οποίοι υποστήριζαν ότι τμήματα του Μητροπολιτικού Πόλου στην περιοχή του Ελληνικού Αττικής είχαν δασικό χαρακτήρα, και ζητούσαν την ακύρωση των πράξεων των δασικών αρχών, οι οποίες έκριναν το αντίθετο.

Στις αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ (υπ΄ αριθμ. 666-667/2021)  αναφέρεται ότι όταν μια περιοχή, έστω δασικού χαρακτήρα, είχε αλλάξει προορισμό πριν από την ισχύ του Συντάγματος του 1975 και αυτό δεν είχε γίνει αυθαίρετα, αλλά βάσει διοικητικής πράξης εξοπλισμένης με το τεκμήριο νομιμότητας, η περιοχή αυτή δεν διέπεται, πλέον, από τη δασική νομοθεσία.

Αναγκαστική απαλλοτρίωση για να γίνει το αεροδρόμιο

Ειδικότερα, στην περίπτωση του Μητροπολιτικού Πάρκου του Ελληνικού, κατά το ΣτΕ, το μεγαλύτερο μέρος του, ακόμη και αν είχε δασικό χαρακτήρα κατά το παρελθόν, είχε, πάντως, αλλάξει προορισμό μετά την έκδοση των πράξεων αναγκαστικής απαλλοτρίωσης για τη λειτουργία του τότε κρατικού αερολιμένα, πολύ πριν από την ισχύ του Συντάγματος του 1975.

Ακόμη, αναφέρεται στην απόφαση του ΣτΕ, ότι δεν υπήρχε νόμιμη ευχέρεια χαρακτηρισμού της έκτασης του τέως αεροδρομίου ως δασικής, «ακόμη και αν ορισμένα τμήματά του, όπως αυτό στις τέως εγκαταστάσεις της Υπηρεσίας Πολιτικής Αεροπορίας, διατηρούσε τη βλάστησή του», αφού και αυτή θα μπορούσε να είχε αποχαρακτηριστεί  «εάν το είχαν επιβάλει οι ανάγκες της λειτουργίας του αεροδρομίου».

Έτσι, η Ολομέλεια του ΣτΕ θεώρησε ότι δεν υπήρχε έδαφος υπαγωγής του Μητροπολιτικού Πάρκου στο προστατευτικό καθεστώς της δασικής νομοθεσίας.

Η μειοψηφία 6 δικαστών εξέφρασε την άποψη, ότι όσες από τις εκτάσεις του Ελληνικού είχαν διατηρήσει τη δασική τους βλάστηση, υπήχθησαν στη δασική προστασία κατά το Σύνταγμα, παρά την απαλλοτρίωσή τους για τη λειτουργία του αεροδρομίου και έστω και αν αυτό συνέχισε να λειτουργεί.

Με αυτή την απόφαση ανοίγει ο δρόμος για την κυβέρνηση να πατήσει σταθερά στις επικείμενες νομολογίες που ετοιμάζονται για τους δασικούς χάρτες. Η απόφαση θα είναι και σταθμός δικαίωσης για χιλιάδες αντίστοιχες περιπτώσεις ιδιωτών οι οποίοι έχουν χαρακτηριστεί στην ανάρτηση του δασικού χάρτη ώς δασικές περιοχές, ενώ  εμπίπτουν σε περιοχές που έχουν εκδοθεί αποφάσεις της διοίκησης, όπως χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν τα παραχωρητήρια του υπουργείου γεωργίας.

 

Ομόφωνη γνωμοδότηση από ΤΣΔ για τις εκτάσεις με φρύγανα και ασπάλαθους

Ομόφωνα γνωμοδότησε το Τεχνικό Συμβούλιο Δασών (ΤΣΔ) του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας ότι οι εκτάσεις που καλύπτονται από φρύγανα και ασπάλαθους δεν συγκεντρώνουν τα κριτήρια ώστε να χαρακτηρίζονται δάση ή δασικού χαρακτήρα.

Η ύπαρξη ασπαλάθων και φρυγάνων σε μια έκταση (ανεξαρτήτως ξυλώδους ή μη κορμού) δεν επαρκεί από μόνη της για τον χαρακτηρισμό της ως δασικής. Με τον τρόπο αυτό το υπουργείο ελπίζει ότι θα αντιμετωπιστεί εν μέρει και το ζήτημα των δασωμένων, κάποτε αγροτικών, εκτάσεων.

Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση, «οι εκτάσεις που καλύπτονται μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθο, χωρίς την παρουσία άλλων ειδών δασικής βλάστησης (αραιάς ή μη, υψηλής ή θαμνώδους, ενδεικτικά σε ποσοστό συγκρόμωσης 15% τουλάχιστον επί του συνόλου της εδαφικής επιφάνειας – συμπεριλαμβανομένων στα είδη της δασικής βλάστησης των υπολοίπων κατονομαζόμενων στον πίνακα “Μικρών θάμνων που χαρακτηρίζονται ως ξυλώδης βλάστηση”), δεν συγκεντρώνουν τα κριτήρια που θα πρέπει να λαμβάνονται σωρευτικά υπόψη για τον προσδιορισμό της οργανικής ενότητας, ώστε να συγκροτούν δασοβιοκοινότητα και δασογενές περιβάλλον και, κατ’ επέκταση, του προσδιορισμού της διάκρισης ως δάσους ή δασικής έκτασης». Σύμφωνα με τη γνωμοδότηση, οι εκτάσεις αυτές θα πρέπει να χαρακτηρίζονται χορτολιβαδικές, βραχώδεις ή αγροτικές.

Επιπλέον, οι εκτάσεις που χρησιμοποιήθηκαν για βοσκή και καλύπτονται διαχρονικά μόνο από φρυγανική βλάστηση και ασπάλαθο δεν χαρακτηρίζονται πλέον δασικές αλλά χορτολιβαδικές.

Τι σημαίνει αυτό; Oτι οι εκτάσεις με «καθαρά» φρυγανική βλάστηση ή/και ασπάλαθους δεν θα χαρακτηρίζονται δασικές. Ενώ οι εκτάσεις που στις παλαιές αεροφωτογραφίες φαίνονται αγροτικές και σήμερα καλύπτονται από τέτοια βλάστηση δεν θα καταγράφονται στον δασικό χάρτη ως δασωμένες (ΑΔ), αλλά ως αγροτικές (ΑΑ) ή χορτολιβαδικές (ΑΧ).

Με τη συγκεκριμένη απόφαση επιλύονται σημαντικές αστοχίες που αφορούν στον χαρακτηρισμό εκτάσεων κυρίως στην Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, τις Κυκλάδες, τη Μάνη, το Βόρειο Αιγαίο και άλλες περιοχές της χώρας.

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, δήλωσε ότι «Με την ομόφωνη γνωμοδότηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κάνουμε το πρώτο βήμα για τη διόρθωση των σφαλμάτων στους δασικούς χάρτες, όπως άλλωστε έχουμε δεσμευτεί.

Διά της οδού αυτής, το υπ. Περιβάλλοντος θα επιχειρήσει να κατευνάσει ένα σημαντικό μέρος από τις αντιδράσεις που έχουν το τελευταίο διάστημα δημιουργηθεί, λόγω του μεγάλου ποσοστού των δασικών εκτάσεων, ιδίως στα νησιά του Αιγαίου. Το ερώτημα, ωστόσο, παραμένει κατά πόσον η υπουργική απόφαση με την οποία ο υφυπουργός Περιβάλλοντος Γ. Αμυράς θα κάνει αποδεκτή τη γνωμοδότηση θα «σταθεί» νομικά, καθώς με έμμεσο τρόπο (και «οριζόντια») τροποποιείται και το Π.Δ. του 2016 που ορίζει τα επιστημονικά κριτήρια για τον χαρακτηρισμό των δασικών και χορτολιβαδικών εκτάσεων.

«Το επόμενο διάστημα θα αναλάβουμε επιπλέον πρωτοβουλίες, προκειμένου να επιλυθούν τα προβλήματα που έχουν προκύψει από την ανάρτηση των δασικών χαρτών με οριζόντιες εσωτερικές διαδικασίες από τις αρμόδιες υπηρεσίες, δίχως κόστος και ταλαιπωρία για τους πολίτες», σχολίασε ο υπουργός Περιβάλλοντος Κ. Σκρέκας. «Θα διαφυλάξουμε το δάσος σύμφωνα με τις επιταγές του Συντάγματος, διασφαλίζοντας τα ιδιοκτησιακά δικαιώματα των πολιτών», προσέθεσε ο κ. Αμυράς.

Πηγή: Εφημερίδα «Καθημερινή»

 

Διαβεβαιώσεις ΥΠΕΝ προς συμβολαιογράφους για επίλυση των προβλημάτων

Πραγματοποιήθηκε σήμερα 8/4/2021 συνάντηση εκπροσώπων του Συμβολαιογραφικού Συλλόγου Εφετείου Αθηνών, Πειραιώς, Αιγαίου και Δωδεκανήσου με τον Υφυπουργό Χωροταξίας και Αστικού Περιβάλλοντος κ. Νικόλαο Ταγαρά. Τον Σύλλογο εκπροσώπησαν ο Πρόεδρος κ. Γεώργιος Ρούσκας, ο Γενικός Γραμματέας κ. Θεόδωρος Χαλκίδης και το μέλος του Συλλόγου κ. Χρήστος Δανιάς.

Κατά τη συνάντηση συζητήθηκε η εφαρμογή του Ν.4495/2017 μετά τις τελευταίες τροποποιήσεις του καθώς και τα προβλήματα που έχουν ανακύψει με τους δασικούς χάρτες.

Ειδικότερα ως προς τους δασικούς χάρτες από το Υπουργείο επιβεβαιώθηκε ότι έρχεται άμεσα νομοθετική ρύθμιση για το ζήτημα της αποκοπής δασικού πολυγώνου στο κυρωμένο δασικό χάρτη από το μη δασικό πολύγωνο μιας έκτασης προκειμένου το τελευταίο να μεταβιβαστεί χωρίς αυτό να λογίζεται ως κατάτμηση, που είναι και η πάγια θέση του Συλλόγου μας.

Για τις χορτολιβαδικές εκτάσεις του δασικού χάρτη περιοχών που δεν εμπίπτουν στο τεκμήριο του Ελληνικού Δημοσίου του άρ.62 Ν.998/1979 ως ισχύει, αναμένεται νομοθετική ρύθμιση για την αναγνώριση της κυριότητας των ιδιωτών και τη μεταβίβασή τους.

Ως προς τις συναλλαγές επί περιοχών που βρίσκονται στον αναρτημένο δασικό χάρη, παρόλο που ο αναρτημένος δασικός χάρτης δεν έχει πλήρη αποδεικτική ισχύ και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα για το ιδιοκτησιακό καθεστώς, ο κ. Υφυπουργός επιφυλάχθηκε για τα πολύγωνα του αναρτημένου δασικού χάρτη με χαρακτηρισμό ΔΔ και ΔΑ ενώ για τα πολύγωνα του αναρτημένου δασικού χάρτη με χαρακτηρισμό ΑΔ αναμένεται τροποποίηση του άρ.67 Ν.998/1979 ως ισχύει αναφορικά με τη σύντμηση του χρόνου που θα ανάγονται οι τίτλοι κτήσης που θα προσκομίζονται από τους ενδιαφερόμενους – ιδιώτες προκειμένου να τους αναγνωριστεί η κυριότητά τους.

Ο ΣΣΕΑΠΑΔ αναμένει τις άμεσες νομοθετικές πρωτοβουλίες του αρμόδιου Υπουργείου προκειμένου να δοθούν λύσεις που θα δημιουργήσουν περιβάλλον ασφαλούς δικαίου για την πραγματοποίηση των συναλλαγών.

Οριζόντια παράταση έξι μηνών για τις αντιρρήσεις εναντίων των Δασικών Χαρτών

Συνάντηση με τον πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, είχαν σήμερα, 5-4-2021, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κώστας Σκρέκας, o υπουργός Εργασίας και Κοινωνικών Υποθέσεων, Κωστής Χατζηδάκης, και οι υφυπουργοί Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Ταγαράς και Γιώργος Αμυράς, προκειμένου να εξετάσουν ζητήματα που έχουν προκύψει από την ανάρτηση των δασικών χαρτών.

Στη συνάντηση, σύμφωνα με το ΥΠΕΝ, συζητήθηκαν οι πρωτοβουλίες που θα αναληφθούν άμεσα για την επίλυση των προβλημάτων που κληρονομήθηκαν από τον νόμο 4389/2016 της προηγούμενης κυβέρνησης, οι διατάξεις του οποίου έχουν καταπέσει με αποφάσεις του ΣτΕ, τόσο σε ό,τι αφορά τις οικιστικές πυκνώσεις όσο και τις εκχερσωμένες εκτάσεις.

Για τον λόγο αυτόν, εξηγεί το ΥΠΕΝ, η κυβέρνηση ψήφισε τον Μάιο του 2020 τον νόμο 4685/2020, ενώ το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα καταθέσει άμεσα νομοθετική ρύθμιση και θα προχωρήσει σε οριζόντιες παρεμβάσεις για την επίλυση των σφαλμάτων που έχουν προκύψει στο είδος χαρακτηρισμού της γης.

Μεταξύ αυτών, επισημαίνει το υπουργείο, είναι η οριζόντια παράταση έξι μηνών για την υποβολή αντιρρήσεων από τους πολίτες επί του περιεχομένου των δασικών χαρτών και η μείωση του τέλους άσκησης αντιρρήσεων κατά 50%.

Η παράταση δίνεται λαμβάνοντας υπόψη αφενός τις ειδικές συνθήκες που έχουν διαμορφωθεί λόγω της πανδημίας και αφετέρου την ανάγκη να δοθεί ο απαιτούμενος χρόνος για εσωτερικές και οριζόντιες διορθώσεις από τις αρμόδιες υπηρεσίες του θεματικού περιεχομένου των δασικών χαρτών, χωρίς ταλαιπωρία και κόστος για τους πολίτες, καταλήγει το ΥΠΕΝ.

Νομοθετική ρύθμιση για τους δασικούς χάρτες ετοιμάζει το υπουργείο Περιβάλλοντος, για τα βασικά ζητήματα που έχουν ανακύψει από την ανάρτησή τους σε όλη τη χώρα. Η ρύθμιση όμως θα οριστικοποιηθεί αφότου εκδοθεί η απόφαση του Συμβουλίου της Επικρατείας για την αναθεώρηση των δασικών χαρτών, ώστε να είναι απολύτως βέβαιο ότι οι όποιες ρυθμίσεις προταθούν στη Βουλή δεν θα είναι… θνησιγενείς, όπως οι αντίστοιχες για τις οικιστικές πυκνώσεις και την πώληση εκχερσωμένων δασικών εκτάσεων σε αγρότες, που ακυρώθηκαν από το ανώτατο ακυρωτικό δικαστήριο.

Τις προθέσεις του υπουργείου επιβεβαιώνει στην εφημερίδα «Καθημερινή» ο υφυπουργός Περιβάλλοντος Γιώργος Αμυράς. «Το υπουργείο θα αντιμετωπίσει κατάματα όλα τα προβλήματα που έχουν βγει στην επιφάνεια με αφορμή την ανάρτηση των δασικών χαρτών. Πολλά από αυτά τα προβλήματα είναι πολύ παλιά – για παράδειγμα στη νότια Καρυστία ανέκυψε ένα ζήτημα που ανάγεται στο 1835. Θα λύσουμε λοιπόν τα προβλήματα με νομοθετικές ρυθμίσεις, πάντοτε βέβαια σε αρμονία με τις αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας. Για τον λόγο αυτό θα περιμένουμε πρώτα να εκδοθεί και η απόφαση του ΣτΕ για το θέμα της αναθεώρησης των χαρτών».

Επί του παρόντος ο υφυπουργός Περιβάλλοντος δεν επιθυμεί να αναφερθεί συγκεκριμένα στο περιεχόμενο των ρυθμίσεων, καθώς δεν έχουν ακόμα οριστικοποιηθεί (το θέμα έχει αναλάβει επιτροπή που συστήθηκε για τον σκοπό αυτό στο υπουργείο). Σύμφωνα με πληροφορίες της εφημερίδας «Καθημερινή» πάντως, αυτές θα περιλαμβάνουν όλα τα βασικά ζητήματα, όπως το τεκμήριο υπέρ του Δημοσίου, τους δασωμένους αγρούς και τις εκχερσωμένες δασικές εκτάσεις κ.ο.κ. Επίσης, μέσα στον Απρίλιο, το υπουργείο στοχεύει να ενεργοποιήσει τις επιτροπές εξέτασης αντιρρήσεων – υπενθυμίζεται ότι κατά των δασικών χαρτών που είχαν κυρωθεί τα προηγούμενα χρόνια είχαν υποβληθεί περίπου 170.000 αντιρρήσεις, εκ των οποίων έχει εξεταστεί μικρό μέρος. Μάλιστα, μέσα στο επόμενο διάστημα πρόκειται να ανατεθεί σε ιδιώτες η προετοιμασία των αντιρρήσεων (ομαδοποίηση κατά κατηγορία, ταξινόμηση κ.λπ.) ώστε να διευκολυνθεί το έργο των ΕΠΕΑ.

Οσον αφορά τις διαμαρτυρίες από τα Δωδεκάνησα για το μεγάλο ποσοστό δασικών εκτάσεων, στις 1-4-2021 πραγματοποιήθηκε στο υπουργείο Περιβάλλοντος σύσκεψη του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών (γνωμοδοτικό όργανο του υπουργείου) προκειμένου να τεθούν κριτήρια για ένα συγκεκριμένο φυτό: τους ασπάλαθους. Οπως αποκάλυψε η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, έπειτα από τηλεδιάσκεψη με την ηγεσία του ΥΠΕΝ προ τριημέρου, η εισήγηση του υπουργείου θα είναι οι εκτάσεις που καλύπτονται από αραιή βλάστηση και έχουν ως κυρίαρχο είδος τον ασπάλαθο (Calicotome villosa L.) να μη χαρακτηρίζονται δασικές όπως σήμερα. Σύμφωνα με άλλες πηγές, αυτό που ζητήθηκε από το γνωμοδοτικό όργανο του υπουργείου είναι να δώσει τις προϋποθέσεις (λ.χ. πυκνότητα, κλίση εδάφους) υπό τις οποίες θα μπορεί μια έκταση με ασπάλαθους να χαρακτηριστεί δασική.

Πάντως, όσον αφορά το θέμα των φρυγανικών εκτάσεων το υπουργείο υποστηρίζει ότι έχει ήδη επιλυθεί από το 2019. Τότε το υπουργείο έκανε δεκτή εισήγηση του Τεχνικού Συμβουλίου Δασών, σύμφωνα με την οποία οι φρυγανικές εκτάσεις θα πρέπει να χαρακτηρίζονται χορτολιβαδικές αν δεν βρίσκονται σε συνέχεια δασικής έκτασης, με την οποία να αποτελούν «οργανική ενότητα».

Οι επτά αλλαγές 

Η  νομοθετική ρύθμιση επτά σημείων για τους Δασικούς Χάρτες, που συζητήθηκε στη συνάντηση του πρωθυπουργού με την πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, όπως αποκάλυψε ρεπορτάζ του Προκόπη Γιόγιακα στην εφημερίδα «Τα Νέα» αντιμετωπίζει τα επτά ανοιχτά ζητήματα ως εξής:

Τι έχει διαπιστωθεί και τι προβλέπεται:

1) Για τα πρόδηλα σφάλματα. Έχει παρατηρηθεί ότι οικήματα χαρακτηρίζονται εν μέρει δασικά. Ακόμη και αγροτικές εκτάσεις, δρόμοι, παραλίες. Το ίδιο συμβαίνει και με στενές λωρίδες γης που ανάμεσα σε μη δασικές εκτάσεις χαρακτηρίζονται ως δασικού χαρακτήρα. Με τη ρύθμιση, λένε από το Περιβάλλοντος, δεν θα απαιτείται πλέον καμία ενέργεια από τον πολίτη για τη διόρθωση σφαλμάτων, που «προκάλεσε η ανεπάρκεια της διοίκησης».

2) Για τους δασωμένους αγρούς. Σήμερα ιδιωτικές πρώην αγροτικές εκτάσεις που έχουν δασωθεί βαρύνονται με τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, με ό,τι αυτό συνεπάγεται, όπως για παράδειγμα διεκδικήσεις από το Δημόσιο ή και χρονοβόρες διαδικασίες για τον προσδιορισμό της χρήσης.

3) Για τις  εκχερσωμένες εκτάσεις. Πρόκειται για εκτάσεις που έχουν εκχερσωθεί χωρίς πράξεις της διοίκησης και βρίσκονται σε αίολο νομικό καθεστώς, και κατ’ επέκταση μελλοντικά θα διεκδικηθούν από το κράτος. Η ρύθμιση θα επιλύει οριστικά όλα τα ζητήματα, ενώ συγχρόνως θα προστατεύει το Δημόσιο από τους καταπατητές.

4) Για την κυριότητα του Δημοσίου. Έχει παρατηρηθεί εκτάσεις που είναι εν μέρει δασικές να εμφανίζονται αυτόματα στο Κτηματολόγιο ως διεκδικούμενες από το Δημόσιο. Η  προωθούμενη ρύθμιση θα προβλέπει την αντίστροφη διαδικασία, δηλαδή το Δημόσιο θα είναι υποχρεωμένο να αποδεικνύει την ιδιοκτησία του επί των αμφισβητούμενων εκτάσεων.

5) Για τους ασπάλαθους. Έχει ανακύψει ζήτημα με περιοχές που χαρακτηρίστηκαν δασικές λόγω ασπαλάθων. Το 2018 το Τεχνικό Συμβούλιο Δασών εξαίρεσε τα φρύγανα από τη δασική βλάστηση αλλά όχι τους ασπάλαθους. Πλέον στον δρόμο του αποχαρακτηρισμού βρίσκονται και οι ασπάλαθοι. Με αυτόν τον τρόπο, αυτού του είδους η βλάστηση – υπό προϋποθέσεις – δεν θα αποδίδει δασικό χαρακτήρα σε μια έκταση. Πρόκειται για ένα ζήτημα που αφορά πολλές περιοχές της χώρας, κυρίως όμως την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, τις Κυκλάδες, το Βόρειο Αιγαίο και τη Μάνη, μια και μεγάλο ποσοστό αυτών των περιοχών χαρακτηρίστηκε ως δασικό λόγω ασπαλάθων.

 6) Για τη δυσκολία σε μεταβιβάσεις και επενδύσεις. Δεν μπορούν να γίνουν δικαιοπραξίες για εκτάσεις που θεωρούνται άδικα εν μέρει δασικές ή και εξ ολοκλήρου δασικές ή δασικού χαρακτήρα, ενώ έχουν τελεσίδικες πράξεις χαρακτηρισμού. Όταν μια έκταση βαρύνεται άδικα από τις διατάξεις της δασικής νομοθεσίας, καθυστερούν ή και αποτρέπονται πλήρως επενδυτικές κινήσεις. Η ρύθμιση θα προβλέπει το ξεπάγωμα των μεταβιβάσεων.

7) Για τη διαδικασία των αντιρρήσεων. Ξεπερνούν τις 170.000 οι αντιρρήσεις που έχουν υποβληθεί μέχρι στιγμής από τις αναρτήσεις των δασικών χαρτών. Μέσα στον Απρίλιο πιάνουν δουλειά οι Επιτροπές Εξέτασης των Αντιρρήσεων. Ανατίθεται σε ιδιώτες η προετοιμασία τους, όπως η ομαδοποίηση και η ταξινόμηση, για να διευκολυνθεί το έργο των Επιτροπών, ενώ παράλληλα προχωρά η πρόσληψη 700 υπαλλήλων στις δασικές υπηρεσίες.

 

Από το Περιβάλλοντος διευκρινίζουν επίσης πως με την ανάρτηση των δασικών χαρτών δεν αλλάζει το καθεστώς επιδοτήσεων από τον ΟΠΕΚΕΠΕ, οι οποίες θα συνεχίσουν να καταβάλλονται.

Πρόταση για φερόμενες δασικές εκτάσεις

Του Νίκου Σκουλά, Δικηγόρου και Περιφερειακού Σύμβουλου Κρήτης, Μέλος της Επιτροπής Περιβάλλοντος της Περιφέρειας Κρήτης, πρόταση επίλυσης στην Περιφέρεια:

Α.ΕΙΣΑΓΩΓΗ.

Η σχέση του νεοελληνικού κράτους με τα ακίνητα στην επικράτειά του είναι μια ιστορία ανειλικρίνειας, υπεκφυγών και αναποτελεσματικότητας. Είναι μια πλήρης απόδειξη της θεσμικής ισχνότητας και της κακοδαιμονίας που απορρέει από αυτήν. Ξεκινώντας με την αμηχανία για τις εθνικές γαίες μετά το 1830 και καταλήγοντας το 2021 ως η μοναδική χώρα στην Ευρώπη χωρίς κτηματολόγιο, αυτή η αταξία είναι ο σημαντικότερος ίσως παράγοντας ανάσχεσης της μακροπρόθεσμης ανάπτυξης στην Ελλάδα. Μεγάλα συναφή κεφάλαια είναι η εκποίηση της εκκλησιαστικής περιουσίας και η διάθεση των ανταλλάξιμων ακινήτων στους πρόσφυγες του 1922.

Αυτή η θεμελιώδης έλλειψη υποδομής, κάνει αδύνατη την σοβαρή χωροταξική και πολεοδομική πολιτική. Χωρίς κτηματογράφηση και δασολόγιο  είναι αδύναμη, στρεβλή και ελλιπής η χάραξη των αναπτυξιακών πολιτικών της χώρας. Διότι ελλείπουσας της υποδομής, όλος ο επιγενόμενος σχεδιασμός είναι εκ του προχείρου και βραχυπρόθεσμος.

Με τον ν. 2308/1995 ξεκίνησε η κτηματογράφηση κατ’ αρχήν των αστικών περιοχών. Με την ανάρτηση των δασικών χαρτών αναμένεται η ολοκλήρωση της προσπάθειας. Έπειτα,  οι οριστικοί χάρτες θα αποτυπωθούν αυτούσιοι στο κτηματολόγιο. Προβλέπεται υπερδεκαετής χρόνος για να επιλυθούν τα συναφή  θέματα.  Το ηλεκτρονικό κτηματολόγιο με τις γεωχωρικές πληροφορίες του GIS (ν. 3882/2010), θα απεικονίζουν με πληρότητα τι ανήκει σε ποιόν,  ανά την επικράτεια. Αναμφίβολα, η κτηματογράφηση, και πριν από αυτήν, οι δασικοί χάρτες πρέπει να ολοκληρωθούν.

Β. ΤΟ ΠΡΟΒΛΗΜΑ.

Η έλλειψη δασολογίου και κτηματολογίου άθροισαν στρεβλώσεις δεκαετιών. Από την μια,  ο θεσμός της χρησικτησίας (1041 και 1045 επ.ΑΚ) επέτρεπε στους ιδιώτες την παραγωγή τίτλων ιδιοκτησίας, δικαιολογημένων και μη. Όμως, η χρησικτησία δεν αντιτάσσεται έναντι του Κράτους και των Ν.Π.Δ.Δ. Από την άλλη, το Ελληνικό Δημόσιο μέσω των δασικών υπηρεσιών προστάτευε την ιδιοκτησία του ταυτόχρονα με το περιβάλλον. Το έκανε με δύο τρόπους. Αφενός επικαλούμενο την δασική βλάστηση και αφετέρου επιστρατεύοντας την δυνατότητά του να νομοθετεί κυριαρχικά. Σύμφωνα με τον ν. 998/1979 κάθε δασική έκταση κατά τεκμήριο ανήκει στο Δημόσιο.

Το θεμελιώδες ερώτημα, τι ανήκει σε ποιον, παρέμενε αναπάντητο ή επισφαλές πάντα σε αυτή την χώρα.

Έτσι, χωρίς νομική τάξη, αποψιλώθηκαν δάση, οικοδομήθηκε άναρχα η χώρα και όσο προχωρούσε η ανάπτυξη τόσο πιο σύνθετα γίνονταν τα προς επίλυση θέματα. Ρέματα και αιγιαλός χωρίς οριοθέτηση, η δημόσια περιουσία αχαρτογράφητη και η ιδιωτική επισφαλής. Έως την συνειδητοποιημένη αντίληψη ότι πρέπει να παύσει η προχειρότητα. Η κλιματική αλλαγή και το επόμενο κύμα ανάπτυξης  δεν μπορούν να αντιμετωπιστούν χωρίς ορθή αποτύπωση.

Τώρα που αναρτώνται οι δασικοί χάρτες, ως μνημονιακή υποχρέωση, αναδύεται το πρόβλημα σε όλη του την έκταση. Οι ασφυκτικές προθεσμίες ενστάσεων,  το  κόστος τοπογραφήσεων και τα ακριβά παράβολα είναι  κατακριτέα στο σύνολό τους. Πρέπει άμεσα να αντιμετωπιστούν  υπέρ των πολιτών.  Ωστόσο, οι πολίτες πρέπει να σπεύσουν να προβάλλουν αντιρρήσεις εμπρόθεσμα

Από την ανάρτηση των δασικών χαρτών δεν θίγονται άμεσα δικαιώματα ιδιοκτησίας. Όμως αυτά επηρεάζονται αποφασιστικά στην επόμενη φάση, λόγω του τεκμηρίου ιδιοκτησίας υπέρ του Ελληνικού Δημοσίου.

Το πρόβλημα στην Περιφέρεια  Κρήτης αναφαίνεται οξύτερο. Η ανάπτυξη και  πολιτική των επιδοτήσεων τις τελευταίες δεκαετίες οδήγησε στην εκχέρσωση και φύτευση χιλιάδες στρέμματα χέρσας γης που αποτυπώνεται ως δασική στις αεροφωτογραφίες του 1945 και 1960. Η υπόλοιπη χέρσα έκταση, αντλεί επιδοτήσεις από την Ε.Ε. ως επιλέξιμη βοσκήσιμη. Η επέκταση της οικιστικής ανάπτυξης χωρίς σχέδια πόλεων και η  τουριστική δόμηση  συμπληρώνει το πρόβλημα. Η νομή του Ελληνικού Δημοσίου περιορίστηκε, ως πραγματική κατάσταση.

Αντίστοιχα, οι αναρτημένοι χάρτες διεκδικούν ως δασικές εκτάσεις, και συνεπώς κατά μαχητό τεκμήριο  ιδιοκτησίες του Ελληνικού Δημοσίου, εκατοντάδες χιλιάδες στρέμματα στην Κρήτη. Περίπου σε ποσοστό 63% στα Χανιά, 60% το Ρέθυμνο, 38% στο Ηράκλειο και 50% στο Λασίθι. Εκτάσεις δηλαδή που οικοδομούνται, καλλιεργούνται, βόσκονται και επιδοτούνται για δεκαετίες από ιδιώτες. Συχνά με επισφαλείς ή χωρίς τίτλους ιδιοκτησίας. Οι ανησυχίες, οι διαμαρτυρίες, οι ανασφάλειες, οι επαπειλούμενες ιδιοκτησίες, οι επισφαλείς επιδοτήσεις, τα γενόμενα έξοδα  και το πολιτικό κόστος,  γιγαντώνουν το πρόβλημα.

Μία νομοθετική πρωτοβουλία νομιμοποίησης των εκχερσώσεων ακυρώθηκε από την  ισχυρότατη απόφαση 710/2020 της Ολομέλειας του Συμβουλίου της Επικρατείας (ΣτΕ). Αναμένεται δε η κρίση του επί του ν. 4280/2014 για τους αναρτημένους δασικούς χάρτες.

Γ.  ΝΟΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ.

Και τώρα πρέπει να λυθεί το θέμα, διότι στην δημοκρατία δεν υπάρχουν αδιέξοδα. Το ισχύον Σύνταγμα προστατεύει το περιβάλλον (24Σ) και η νομολογία του ΣτΕ αποτελεί θεσμική εγγύηση. Από την άλλη, το Σύνταγμα προστατεύει την ιδιωτική περιουσία (17Σ), ενισχύει την οικονομική ανάπτυξη και αναθέτει στην Κυβέρνηση τον συντονισμό  της οικονομικής δραστηριότητας (106 παρ.1Σ). Αναγνωρίζει έτσι την πολλαπλότητα των δρώντων και το σύνθετο του εν γένει πολιτικού διακυβεύματος. Κανένα από τα παραπάνω δικαιώματα δεν μπορεί να θίγεται στον πυρήνα του, σύμφωνα με την αρχή της αναλογικότητας (25παρ.1Σ) που επιλύει τα θέματα συγκρούσεως συνταγματικών δικαιωμάτων.

Το ιδιοκτησιακό που προβάλλει με τους δασικούς χάρτες, πρέπει να επιλυθεί  με την προνοητικότητα που δείχθηκε στο θέμα των αυθαιρέτων. Η απροθυμία τέλεσης κατεδαφίσεων, λόγω του όγκου τους και συνεπαγόμενου πολιτικού κόστους, οδήγησε σε λύση σοφή, δεδομένων και των θεσμικών ενοχών. Χωρίς να υποχωρεί η νομιμότητα στον πυρήνα της, δόθηκε η δυνατότητα νομιμοποίησης και τακτοποίησης των αυθαιρέτων για τριάντα έτη με τους νόμους μετά τον ν. 4014/2011. Αν υπολογίσουμε ότι η πλειονότητα των οικοδομών προ του 2011 είναι σήμερα 30 έως 60 ετών και άνω. Αν επίσης  υπολογίσουμε ότι η διάρκεια ζωής του μπετόν είναι περίπου 80 χρόνια. Τότε, αντιλαμβανόμαστε ότι κατά τον χρόνο λήξεως της προθεσμίας του νόμου, η αυθαίρετη οικοδομή θα χρειάζεται  είτε κατεδάφιση είτε ανακαίνιση. Οπότε, στον χρόνο εκείνο θα εφαρμοστεί η νομιμότητα στην πληρότητά της.

Προνοητικά μπορεί να λυθεί και το θέμα των ακινήτων που κατέχονται τώρα από ιδιώτες αλλά θα φαίνονται στους οριστικούς δασικούς χάρτες,  ως ιδιοκτησία του Ελληνικού Δημοσίου κατά πλειοψηφία.

Η Ελληνική Πολιτεία στο παρελθόν είτε υπό για να αποκαταστήσει τους προσφύγων είτε για να ενισχύσει την παραγωγικότητα των ακτημόνων έπραξε σοφά. Ψήφισε τους νόμους 2967/1954, 3713/1957, 357/1976 και 4061/2012, με τον ίδιο σκοπό, σε κρίσιμες στιγμές του πολιτικού της βίου μετεμφυλιακά, μεταπολιτευτικά και μέσα στην οικονομική κρίση. Με αυτούς τους νόμους, διέθεσε τα ανταλλάξιμα και τα λοιπά ταυτοποιημένα ακίνητά της στους πολίτες,  υπηρετώντας το ευρύτερο δημόσιο συμφέρον. Τα έδωσε στους  κατέχοντες παραγωγούς και ιδιώτες που τα εκμεταλλεύτηκαν ευεργετικά. Ενίσχυσε έτσι  την ενδογενή ανάπτυξη.

Αναπόφευκτα, η αποκρυστάλλωση των δασικών χαρτών και του κτηματολογίου θα αποδώσει στο Ελληνικό Δημόσιο τεράστια περιουσία. Αρχικά λόγω δασικού χαρακτήρα αλλά και για άλλους λόγους. Κυρίως, αδεσποτείας λόγω μετανάστευσης και αστυφιλίας, αβλεψίας αλλά και παραίτησης των αδύναμων και υπερχρεωμένων πολιτών έναντι του Ελληνικού Δημοσίου. Το ίδιο συμβαίνει ήδη στα αστικά ακίνητα που κτηματογραφήθηκαν.

Υπενθυμίζουμε ότι η περιουσία του Ελληνικού Δημοσίου είναι υποθηκευμένη για 99 χρόνια λόγω μνημονιακών  υποχρεώσεων και εξωτερικού δανεισμού. Εκποιείται δε ή αξιοποιείται για τον σκοπό αυτό, μέσω της ΕΤ.Α.Δ. Α.Ε.

Στην περιουσία αυτή θα συμπεριληφθούν, ως δασικά, μεγάλα τμήματα του αμπελουργικού και ελαιοκομικού μητρώου και άλλα βοσκήσιμα που επιδοτούνται. Άλλες φερόμενες δασικές εκτάσεις, στεγάζουν επιχειρηματικές εκμεταλλεύσεις με σοβαρές επενδύσεις κεφαλαίου και εργασίας.

Ως γνωστόν, δεν υπάρχουν τίτλοι ιδιοκτησίας σε μεγάλο τμήμα της επικράτειας και ιδίως στην  Περιφέρεια Κρήτης. Η επίκληση της χρησικτησίας και της άτυπης δωρεάς εκ μέρους των πολιτών, δεν τους κατοχυρώνει ακλόνητα.  Μετά το δασολόγιο και το κτηματολόγιο, το Ελληνικό Δημόσιο θα τεκμαίρεται  ως ιδιοκτήτης  τεράστιων εκτάσεων. Τμήματα των οποίων, παλαιόθεν κατέχουν και εκμεταλλεύονται ιδιώτες αγρότες ή επιχειρηματίες. Βέβαια, το μαχητό τεκμήριο ιδιοκτησίας του άρ. 62 του ν. 998/1979 δεν ισχύει στην περίπτωση της Κρήτης. Ωστόσο, ο καθένας που επικαλείται ιδιοκτησία οφείλει και να αποδείξει δικαστικώς τον ισχυρισμό του.

Και τότε θα ορθωθεί το μέγιστο πολιτικό δίλημμα. Αυτό που είναι ήδη ορατό και προκαλεί σοβαρή κοινωνική αναταραχή και ερωτήματα.

Άραγε, αυτή η γη που  αποξενώνεται από τους κατέχοντες ιδιώτες θα δοθεί ως εγγύηση στις μνημονιακές υποχρεώσεις της χώρας ή σε αλλογενείς εκμεταλλεύσεις; Είτε η Ελληνική Πολιτεία θα θυμηθεί τον κοινωνικό ρόλο της όπως έκανε με τα παραπάνω νομοθετήματα που ίσχυσαν επί των κυβερνήσεων Καραμανλή και Παπανδρέου  από το 1954 ως το 2012;

Δ. ΕΠΙΛΥΣΗ.

Κατά την άποψή μας, η Ελληνική Πολιτεία πρέπει να νομοθετήσει την παραχώρηση των φερομένων ιδιοκτησιών της στους κατέχοντες ακτήμονες και ιδιώτες. Να το κάνει  με κριτήρια που αποτυπώνουν την πραγματικότητα μεν, αλλά όχι καταχρηστικά. Κυρίως με εισοδηματικά  και κοινωνικά κριτήρια, ισότητας και δικαιοσύνης. Να ληφθούν υπόψιν ως κριτήρια παραχώρησης, το χωροταξικό σχέδιο κάθε περιφέρειας, το περιβάλλον, η βιοποικιλότητα και το τοπίο, το αμπελουργικό και το ελαιοκομικό μητρώο καθώς και οι επιλέξιμες περιοχές του ΟΠΕΚΕΠΕ.

Η αποτύπωση των ιδιοκτησιών διευκολύνει την  αυστηρή νομοθετική εποπτεία, όπως στα αυθαίρετα. Οι πολίτες φορολογούνται  για τα ακίνητά τους μέσω  ΕΝ.Φ.Ι.Α από το 2011. Άρα, ό,τι τους παραχωρηθεί θα υποχρεούνται να το αξιοποιούν και ως φορολογούμενοι.

Στα προαναφερθέντα νομοθετήματα, η Πολιτεία, έθετε κριτήρια παραχώρησης με γνώμονα το δημόσιο συμφέρον. Εξέδιδε παραχωρητήρια στους ιδιώτες με αντάλλαγμα εξαγοράς που κυμαίνονταν από το 1/3 ως τα 2/3 της αντικειμενικής αξίας των ακινήτων και διευκόλυνε την αποπληρωμή με μακροχρόνιες δόσεις. Η αρμοδιότητα έκδοσης παραχωρητηρίων γης παραχωρήθηκε στην τοπική αυτοδιοίκηση με το αρ. 21 του ν. 4061/2012.

Οι ίδιοι οι ωφελούμενοι πολίτες ως φορολογούμενοι και ως εργαζόμενοι θα σηκώσουν το βάρος της ανάπτυξης της χώρας. Η Πολιτεία οφείλει να νομοθετήσει  με όρους κοινωνικού και αναπτυξιακού προσανατολισμού που θα επιμερίσουν  δίκαια την ωφέλεια. Πιο πριν βέβαια, πρέπει να απαντηθούν τα νομικά θέματα προστασίας περιβάλλοντος.

Συμπερασματικά, το Κράτος πρέπει να δεσμευτεί πολιτικά και να νομοθετήσει την κατά κυριότητα  παραχώρηση και την μακροχρόνια μίσθωση των φερομένων ακινήτων του στους καλλιεργητές, στους κτηνοτρόφους και στους επιχειρηματίες, οι οποίοι τα κατέχουν μακροχρόνια και το αποδεικνύουν νομίμως.

Η πολιτική εισήγηση οφείλει να εξειδικευτεί νομοτεχνικά από την εμπειρία και τους θεσμούς του Κράτους Δικαίου. Έτσι, θα διαφυλαχθεί ο πυρήνας της νομιμότητας ταυτόχρονα με μία σπουδαία κοινωνικοπολιτική τομή.

Αυτή η δημοκρατική και ουσιωδώς αναδιανεμητική πρόταση εισηγούμαστε να  γίνει δεκτή στον φλέγοντα και επίκαιρο τομέα. Αυτή φρονούμε ότι πρέπει να είναι η πρόταση της Περιφέρειας Κρήτης προς την Ελληνική Πολιτεία στο θέμα των  δασικών χαρτών που προκαλεί σοβαρή αναταραχή. Αυτή είναι η προσωπική μου άποψη και κατατίθεται αρμοδίως και δημοσίως.

Ρεπορτάζ απο τα neakriti.gr

Κτηματολόγιο: Ποιες ενστάσεις κατά του Δημοσίου για το δασικό χαρακτήρα ακινήτου γίνονται δεκτές

Της ΓΡΑΜΜΑΤΗΣ ΜΠΑΚΛΑΤΣΗ, τοπογράφου – πολεοδόμου μηχανικού
baklatsi@yahoo.gr

Συνεχίζεται η διαδικασία κατάρτισης του Κτηματολογίου και πλέον στις περισσότερες περιοχές γίνονται οι αναρτήσεις των στοιχείων των αρχικών εγγραφών, σύμφωνα με τις δηλώσεις ιδιοκτησίας που υποβλήθηκαν απο τους δικαιούχους ακινήτων.

Πολλά όμως είναι τα ακίνητα, κυρίως στις ορεινές, αλλά και νησιωτικές περιοχές της χώρας για τα οποία το Ελληνικό Δημόσιο έκανε δήλωση ιδιοκτησίας, λόγω χαρακτηρισμού τους ως δασικά στους δασικούς χάρτες που κατήρτισαν οι διευθύνσεις δασών. Σ’ αυτά τα ακίνητα το κτηματολόγιο ενέγραψε ως δικαιούχο το Δημόσιο, σύμφωνα με το τεκμήριο κυριότητας που θεσπίστηκε υπέρ του Δημοσίου με το β.δ. 17.11.1836 «περί ιδιωτικών δασών» και το ισχύον σήμερα αντίστοιχο τεκμήριο κυριότητας του Ν. 998/ 1979 και θεωρούνται ότι είναι δημόσια μέχρι της αναγνωρίσεώς τους ως ιδιωτικά. Κατ’ εξαίρεση η διάταξη αυτή δεν ισχύει στις περιφέρειες των Πρωτοδικείων των Ιονίων Νήσων, της Κρήτης, των Νομών Λέσβου, Σάμου, Χίου και Κυκλάδων, των νήσων Κυθήρων, Αντικυθήρων, καθώς και της περιοχής της Μάνης όπως αυτή ορίζεται από τα διοικητικά όρια των Καλλικρατικών Δήμων Ανατολικής και Δυτικής Μάνης.

Ως προς τα λοιπά δάση και δασικές εκτάσεις, εφόσον αυτά δεν είναι ιδιωτικά τότε κατά τεκμήριο θεωρούνται ότι ανήκουν κατά κυριότητα στο ελληνικό Δημόσιο, εφόσον κατά το χρόνο περιέλευσής τους στο Ελληνικό Δημόσιο είχαν τον χαρακτήρα δασικής έκτασης. Θα πρέπει να διευκρινιστεί ότι ο χαρακτήρας του γεωτεμαχίου ως δασικού ή μη, αφορά μόνο τον χαρακτηρισμό της ορισμένης έκτασης και δεν συνεπάγεται αναγνώρισης κυριότητας.

Συνεπώς, εάν ένα γεωτεμάχιο θεωρείται ή χαρακτηρίζεται σήμερα από το Δημόσιο ως δασική έκταση, αυτό δε συνεπάγεται αυτόματα ότι ανήκει και στο Δημόσιο, αλλά εξετάζεται κατά περίπτωση ποια ήταν η κατάσταση του ακινήτου κατά το χρόνο που αυτό περιήλθε στο Δημόσιο.

Ηδη η «μάχη» της αναγνώρισης των ιδιωτικών εκτάσεων απέναντι στις διεκδικήσεις του Δημοσίου, ξεκίνησε με τις αιτήσεις διόρθωσης (ενστάσεις) που καταθέτουν χιλιάδες ιδιοκτήτες ακινήτων, όταν ενημερώθηκαν από το κτηματολόγιο ότι τα ακίνητα που δηλώθηκαν ή τμήμα αυτών δεν υπολογίστηκαν στην ιδιοκτησία τους, αλλά καταχωρήθηκε στο Ελληνικό Δημόσιο. Προκειμένου λοιπόν, να κερδηθούν οι υποβληθείσες ενστάσεις, θα πρέπει να συνοδεύονται με τα απαιτούμενα δικαιολογητικά έγγραφα που να αποδεικνύουν ότι, η έκταση περιήλθε στον ιδιώτη με νόμιμο τρόπο. Από την άλλη πλευρά το κτηματολόγιο απέστειλε ενημερωτικό έγγραφο στους αναδόχους μελετητές του κτηματολογίου, με το οποίο τους ενημερώνει σε ποιες περιπτώσεις δεν θα προβάλει δικαίωμα κυριότητας το δημόσιο και επομένως μπορούν να γίνουν δεκτές οι ενστάσεις των ιδιωτών.

  • Σε ποιες περιπτώσεις δεν προβάλλει δικαιώματα κυριότητας το δημόσιο;

Το δημόσιο δεν προβάλλει δικαιώματα κυριότητας σε δάση και δασικές εν γένει εκτάσεις για τις παρακάτω περιπτώσεις:

  1. Αναγνωρίστηκαν ως ιδιωτικά

α) Με τη διαδικασία του νόμου από 17/29 Νοεμβρίου 136 «Περί ιδιωτικών δασών».

β) Με τις διατάξεις Νόμου του 1888 «Περί διακρίσεως και οροθεσίας των δασών», εφόσον συντάχθηκαν πρωτόκολλα αποτερματισμού.

γ) Με αμετάκλητες αποφάσεις των πολιτικών δικαστηρίων, στις οποίες διάδικος, αρχικός ή κατά παρέμβαση, ήταν το Ελληνικό Δημόσιο.

δ) Με αποφάσεις του Υπουργού Γεωργίας, που εκδόθηκαν μετά από γνωμοδοτήσεις των Συμβουλίων επί ιδιοκτησιακών θεμάτων, καθώς και με αποφάσεις των Γενικών Διοικητών και του Επιτρόπου Διοίκησης, με τις οποίες κρίθηκαν ιδιοκτησιακές υποθέσεις.

ε) Με αποφάσεις του Διοικητικού Δικαστηρίου του Υπουργείου Γεωργίας του Ν. 2201/1920 και του Ν.Δ. 21 Σεπτεμβρίου 1926.

στ) Με αποφάσεις του Υπουργού Γεωργίας κατά τις διατάξεις του Ν.Δ. 841/1941 «περί λήψεως εκτάκτων μέτρων δια την εκμετάλλευσιν και διαχείρισιν των δασών, λόγω των εκ του πολέμου δημιουργηθεισών συνθηκών», του Ν.Δ. 2501/1953 «περί τροποποιήσεως και συμπληρώσεως ενίων διατάξεων των περί δασών νόμων» και του Δασικού Κώδικα (Ν.Δ. 86/1969).

ζ) Με τις διατάξεις του διατάγματος 2468/1917 και του Ν. 1072/1917.

η) Με αποφάσεις νομαρχών κατά τις διατάξεις του Ν. 998/1979.

θ) Με τις διατάξεις του ν. 248/1976 και με τη διαδικασία των άρθρων 12 του ιδίου σύμφωνα με τα οποία δεν αποτελούν δάσος ή δασική έκταση και αν ακόμη απέκτησαν μεταγενεστέρως δασικό χαρακτήρα, εφόσον έχουν εκδοθεί για τις εκτάσεις αυτές ή για τμήματα τους μέχρι τις 31.3.2011 από τις αρμόδιες δασικές αρχές διοικητικές πράξεις.

ι) Με τις διατάξεις του «Αγροτικού Κώδικα».

κ) Με τις διατάξεις του ν. δ. 2185/1952 «περί αναγκαστικής απαλλοτριώσεως κτημάτων προς αποκατάστασιν ακτημόνων καλλιεργητών και κτηνοτρόφων», που αναγνωρίστηκαν ως ιδιωτικές με τις αποφάσεις των Επιτροπών Απαλλοτριώσεων.

λ) Με τη διάταξη της παρ. 1 του άρθρου 11 του ν. 3147/2003.

μ) Σύμφωνα με τις καταχωρήσεις στα κτηματολογικά βιβλία του Κτηματολογίου Ρόδου και Κω – Λέρου.

  1. Παραχωρήθηκαν κατά κυριότητα:

α) Με τις διατάξεις των νόμων ΤΣΤΕ/16.10.1856 και ΥΛΑ/25.3.1871 και των μετέπειτα εκδοθέντων νόμων, με τους οποίους εκποιήθηκαν ή παραχωρήθηκαν από το Υπουργείο Οικονομικών ή την Αεροπορική Άμυνα δημόσια κτήματα, ανεξαρτήτως του χρόνου εκποίησης ή παραχώρησης και της μορφής των κτημάτων.

β) Με τις διατάξεις των προϊσχυσάντων δασικών κωδίκων των νόμων 2636/1924, 3077/1924, 3542/1928, του Ν. 4173/1929, του Α.Ν. 857/1937 «περί παραχωρήσεως δημοσίων και κοινοτικών δασικών εκτάσεων δια σκοπούς γεωργικούς και δενδροκομικής εκμεταλλεύσεως» και του Ν.Δ. 86/1969.

γ) Με τις διατάξεις του Ν. 4108/1929 «περί τροποποιήσεως και συμπληρώσεως διατάξεων τινών της νομοθεσίας περί δήμων και κοινοτήτων».

δ) Με το Ν.Δ. από 17/18.10.1923 «περί παραχωρήσεως κυριότητας δασών ρητινευομένων υπό ιδιωτών» και το Ν.Δ. 2501/1953.

ε) Με τις διατάξεις του Ν. 998/1979, του Ν. 1734/1987, καθώς και άλλων διατάξεων της δασικής νομοθεσίας.

  1. Περιήλθαν «κατά κυριότητα» στις παρακάτω περιπτώσεις:

α) Στους υπερθεματιστές, μετά από κατακυρωτικές εκθέσεις δημόσιων αναγκαστικών πλειστηριασμών, εφόσον δεν ασκήθηκε εμπρόθεσμα διεκδικητική αγωγή ή ανακοπή.

β) Σε τρίτους, βάσει συμβιβαστικών πράξεων με το Ελληνικό Δημόσιο, κατά τη διαδικασία του ν. 1884/1990, όπως αυτό τροποποιήθηκε, εφόσον αντικείμενο της συμβιβαστικής πράξης έχει αποτελέσει η κυριότητα της έκτασης και όχι οποιοδήποτε άλλο δικαίωμα τρίτων σε αυτήν.

γ) Από διαχωρισμό υπέρ των Ταμείων Εφέδρων Πολεμιστών Κρήτης και των Μονών βάσει του ν. 3345/1925.

δ) Σε τρίτους από την Εθνική Τράπεζα της Ελλάδος, με την προϋπόθεση ότι τα κτήματα αυτά είχαν παραδοθεί στην Ε.Τ.Ε. με πρωτόκολλο παραδόσεως και παραλαβής.

ε) Στην εγχώρια περιουσία των Νήσων Κυθήρων και Αντικυθήρων κατά τις διατάξεις του Ν.416/1984.

στ) Με τις διατάξεις των άρθρων 13 και 18 του Ν.3208/2003, περί διακατεχομένων δασών και κατασκηνώσεις – παιδικές εξοχές

ζ) Κατόπιν αδείας του Υπουργού Γεωργίας κατ’ εφαρμογή του από 3.9.1924 νομοθετικού διατάγματος που κυρώθηκε με το άρθρο μόνο του ν. 3250/1924, εφόσον η άδεια μεταβίβασης δεν ανακλήθηκε ούτε ακυρώθηκε με δικαστική απόφαση.

  1. Για τις περιπτώσεις των δασωμένων αγρών

Κατ’ εφαρμογή του άρθρου 67 του ν.998/79 και προκειμένου για αγρούς που άλλαξαν μορφή, με απόφαση του Γενικού Γραμματέα της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης που αναγνωρίζει τις εκτάσεις αυτές ως ιδιωτικές, με βάση τους τίτλους ιδιοκτησίας που ανάγονται πριν την 23/2/1946 και έχουν μεταγραφεί.

  1. Υπάρχουν έγραφα (συμβόλαια προ του έτους 1885) που αποδεικνύουν έκτακτη χρησικτησία, για την οποία θα έχει συμπληρωθεί ο χρόνος της τριακονταετούς νομής με καλή πίστη έως την 11-9-1915.
  2. Εκτάσεις που έχουν απολέσει τον δασικό τους χαρακτήρα πριν τις 11.6.1975λόγω επεμβάσεων που έλαβαν χώρα με βάση σχετική διοικητική πράξη, η οποία καλύπτεται από το τεκμήριο νομιμότητας.

Σύμφωνα με τη διάταξη του ν.998/1979, όπως αυτός τροποποιήθηκε ζητούνται τα ακόλουθα:

Α) για οικοδομικές άδειες που εκδόθηκαν πριν την 11-6-1975 να προσκομισθεί:

  1. i) Βεβαίωση της οικείας Υπηρεσίας Δόμησης ή Υπεύθυνη δήλωση αρμόδιου μηχ/κου περί μη ανάκλησης ή ακύρωσης της οικοδομικής άδειας.
  2. ii) Εξαρτημένο τοπογραφικό διάγραμμα που να βεβαιώνει ο μηχανικός για τα όρια αρτιότητας που ίσχυαν κατά το χρόνο έκδοσης της εν λόγω οικοδομικής άδειας, βασιζόμενος στο θεωρημένο τοπογραφικό διάγραμμα που τη συνοδεύει.

B) Ομοίως, τα ανωτέρω υπό το Α, ισχύουν και στις περιπτώσεις οικοδομικών αδειών που έχουν εκδοθεί πριν την ισχύ του ν.4030/2011, δηλαδή από το 1975 έως 2011, για μη ανακληθείσες ή μη ακυρωθείσες επί εκτάσεων ή τμημάτων αυτών που πληρούν τους όρους αρτιότητας σύμφωνα με το ισχύον καθεστώς κατά το χρόνο έκδοσής τους.

Γ) Τα κτίρια προϋφιστάμενα του 1955, θεωρούνται νομίμως υφιστάμενα και η ως άνω διάταξη εφαρμόζεται για την έκταση του ακινήτου που αντιστοιχεί στην κάτοψη του κτιρίου. Στη περίπτωση αυτή προσκομίζεται εξαρτημένο τοπογραφικό διάγραμμα όπου θα προσδιορίζονται τα όρια της έκτασης του υφιστάμενου κτίσματος και θα βεβαιώνεται από τον μηχανικό ότι το κτίσμα είναι προϋφιστάμενο της ισχύος του Β.Δ/τος 09-08/30-9-1955.

Αναμορφωμένος δασικός χάρτης: Τι θα γίνει με τα δασικά αυθαίρετα

Στην ανάρτηση όλων των περιοχών που είχαν εξαιρεθεί από τους δασικούς χάρτες ως «οικιστικές πυκνώσεις» προχωρά το υπουργείο Περιβάλλοντος. Παράλληλα, όμως, προετοιμάζεται η δημιουργία της πλατφόρμας μέσω της οποίας οι ιδιοκτήτες αυθαιρέτων σε δάση θα μπορούν, εφόσον τα δηλώσουν οικειοθελώς, να «προστατευθούν», μέχρι να εξεταστεί η υπόθεση συνολικά στο μέλλον. Ολα αυτά λίγο πριν κριθεί από το Συμβούλιο της Επικρατείας η συνταγματικότητα της αναθεώρησης όλων των δασικών χαρτών, η οποία βρίσκεται σήμερα σε εξέλιξη.

Στα μέσα της προηγούμενης χρονιάς, το υπουργείο Περιβάλλοντος αποφάσισε να αναθεωρήσει το σύνολο των δασικών χαρτών, ακόμα και το 55% που είχε ήδη κυρωθεί τα προηγούμενα χρόνια. Στόχος ήταν να εξαιρεθούν από τους περιορισμούς της δασικής νομοθεσίας  εκτάσεις (στην πραγματικότητα, να αποχαρακτηριστούν) προκειμένου να μειωθούν ο μεγάλος αριθμός των αντιρρήσεων και οι συνεπακόλουθες διαμαρτυρίες. Επρόκειτο για μια κίνηση υψηλού ρίσκου, καθώς η νομολογία του ΣτΕ είναι αρνητική σε τέτοιου είδους εξαιρέσεις (κάτι που επιβεβαιώθηκε ξανά το 2020, όταν κηρύχθηκε αντισυνταγματική η νομιμοποίηση των εκχερσωμένων από αγρότες δασικών εκτάσεων έως το 2007).

Μέσα από αυτή τη διαδικασία, επανέρχεται και το θέμα των οικιστικών πυκνώσεων. Πρόκειται για περιοχές αυθαιρέτων μέσα σε δάση, οι οποίες με τον ν. 4389/2016 εξαιρέθηκαν από τη διαδικασία των αναρτήσεων, αφού πρώτα «οριοθετήθηκαν» από τους δήμους με κάποια κριτήρια (και τραγικά αποτελέσματα). Η ρύθμιση αυτή κρίθηκε αντισυνταγματική από το Συμβούλιο της Επικρατείας το 2019 (αποφάσεις 685-688) και κατά συνέπεια το υπουργείο Περιβάλλοντος ήταν υποχρεωμένο να συμμορφωθεί.

Οπως προκύπτει, λοιπόν, από τους χάρτες που ξεκίνησαν τώρα να αναρτώνται, οι περιοχές οι οποίες είχαν εξαιρεθεί ως οικιστικές πυκνώσεις συμπεριελήφθησαν στους χάρτες και οι ενδιαφερόμενοι θα έχουν όμως το δικαίωμα να υποβάλουν αντιρρήσεις. Ωστόσο, υπάρχει ένας τρόπος να αποφύγουν τις συνέπειες και να «κατοχυρωθούν» με έμμεσο τρόπο. Στον νόμο 4685/20 προβλέφθηκε μια διαδικασία για την εκ νέου εξαίρεση των ιδιοκτητών αυθαιρέτων (αντίθετα με το πνεύμα της απόφασης του ΣτΕ).

Οπως αναφέρεται (άρθρο 55) το υπουργείο Περιβάλλοντος θα δημιουργήσει μια διαδικτυακή πλατφόρμα στην «Ελληνικό Κτηματολόγιο» (η οποία χειρίζεται όλα τα θέματα για τους δασικούς χάρτες). Στην πλατφόρμα αυτή θα έχουν δικαίωμα να δηλώσουν το παράνομο ακίνητό τους όσοι έχουν ήδη εκφράσει αντίρρηση στον δασικό χάρτη αφού καταθέσουν παράβολο 250 ευρώ.

Αναστολή κυρώσεων

Με την υποβολή του αιτήματος αναστέλλονται άμεσα όλες οι κυρώσεις που έχουν τυχόν επιβληθεί και δεν επιβάλλονται νέες. Οι αιτήσεις θα πρέπει να υποβληθούν εντός έξι μηνών από την έναρξη ανάρτησης των δασικών χαρτών. Σύμφωνα με τον νόμο, όταν συγκεντρωθούν όλες οι αιτήσεις, τότε θα εκπονηθεί μια οικονομοτεχνική μελέτη ανά Περιφέρεια (τρεις για την Αττική και από μία για Θεσσαλονίκη και Χαλκιδική). Στη μελέτη αυτή θα εξετάζονται «η ενδεχόμενη χωρική κατανομή τους σε οικιστικές πυκνώσεις» και οι οικονομικές, κοινωνικές και περιβαλλοντικές συνέπειες σε περίπτωση όχι μόνο διατήρησής τους αλλά… και κατεδάφισης (με την προσθήκη αυτή ο νομοθέτης έκανε μάλλον σαφέστατες τις προθέσεις του). Κατόπιν θα εκδοθεί ένα Προεδρικό Διάταγμα που θα ορίζει ποιες οικιστικές πυκνώσεις μπορούν να εξαιρεθούν από κατεδάφιση για διάστημα έως 30 έτη. Αν ποτέ αυτή η διαδικασία φθάσει σε αυτό το σημείο, είναι προφανές ότι θα πρόκειται για νομιμοποίηση των παράνομων κατοικιών σε δάση, καθώς ο νομοθέτης του… 2050 δύσκολα θα ανατρέψει τα όσα ίσχυσαν για τρεις δεκαετίες.

Πάντως, για να «ανοίξει» η πλατφόρμα, το υπουργείο Περιβάλλοντος πρέπει να εκδώσει μια ειδικότερη απόφαση η οποία θα ορίζει τις προδιαγραφές και τα ειδικότερα θέματα της διαδικασίας. Σύμφωνα με πληροφορίες της «Κ», η απόφαση προετοιμάζεται από τις υπηρεσίες του υπουργείου την περίοδο αυτή. Υπενθυμίζεται ότι σύμφωνα με στοιχεία του ΥΠΕΝ, οι οικιστικές πυκνώσεις στην Αττική καταλαμβάνουν 115.873 στρέμματα, στην Κορινθία 42.206 στρέμματα, στη Χαλκιδική 19.464 στρέμματα, στη Θεσσαλονίκη 19.050 στρέμματα κ.ο.κ.

Εκτός από τις οικιστικές πυκνώσεις, οι δασικοί χάρτες θα συμπεριλάβουν (για πρώτη φορά σε πολλές περιοχές) αναδασμούς. Οι αναδασμοί βρίσκονται στα αρχεία του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και κάποια στιγμή ψηφιοποιήθηκαν, όμως όχι όλοι. Επιπλέον, κατά τους ελέγχους αποδείχθηκε πως όσοι αφορούσαν εκτάσεις με κλίσεις εμφάνιζαν… αποκλίσεις. Ετσι κάποιοι δεν ήταν διαθέσιμοι κατά την εκπόνηση των δασικών χαρτών και συμπεριελήφθησαν τώρα. Επιπλέον, μια αλλαγή είναι ότι υπολογίστηκαν τα όρια όλων των αναδασμών ώστε να εξαιρεθούν ολόκληροι από την προστασία της δασικής νομοθεσίας, ακόμα κι αν περιελάμβαναν εκτάσεις που δεν είχαν διανεμηθεί, άρα είναι δημόσιες και συχνά καταπατημένες. Τέλος, συμπεριελήφθησαν διάφορες διοικητικές πράξεις, ακόμα και πληροφοριακά έγγραφα παρότι το ΣτΕ είχε ξεκαθαρίσει στη νομολογία του ότι δεν έχουν αποδεικτική αξία.

Οσον αφορά τις εξελίξεις, το υπουργείο Περιβάλλοντος τηρεί προς το παρόν στάση αναμονής, ενόψει της εκδίκασης της υπόθεσης στο ΣτΕ. Για αυτό και οι υπεύθυνοι για το έργο των δασικών χαρτών δεν επιθυμούν σε αυτή τη φάση να τοποθετηθούν δημόσια. «Το υπουργείο γνωρίζει πολύ καλά τα ζητήματα που προκύπτουν για όσους ιδιοκτήτες ακίνητης περιουσίας δεν προχώρησαν, στις προβλεπόμενες από τον νόμο προθεσμίες, σε υποβολή αντίρρησης κατά τη διαδικασία ανάρτησης των δασικών χαρτών και θα διασφαλίσει με κάθε νόμιμο τρόπο ότι δεν θα αδικηθεί ούτε ένας», αναφέρει ανακοίνωση που εξέδωσε προ ημερών.

Το ΣτΕ και οι παράνομες αποψιλώσεις εκτάσεων 
Δύο αποφάσεις του Συμβουλίου της Επικρατείας ήρθαν το 2019 και 2020 να προστεθούν στη μακρά νομολογία του ανωτάτου ακυρωτικού δικαστηρίου υπέρ της προστασίας των δασών και κατά των κάθε είδους νομιμοποιήσεων «πραγματικών καταστάσεων». Το 2019 κρίθηκε από την Ολομέλεια του ΣτΕ (με πρόεδρο την νυν Πρόεδρο της Δημοκρατίας Κατερίνα Σακελλαροπούλου) αντισυνταγματική η ρύθμιση Τσιρώνη για τις οικιστικές πυκνώσεις, ένα νομικό εφεύρημα με το οποίο επιχειρήθηκε διαφορετική μεταχείριση στους ιδιοκτήτες αυθαιρέτων σε δάση και δασικές εκτάσεις. Το ΣτΕ έκρινε ότι η εξαίρεση των οικισμών αυθαιρέτων δεν συνιστά κανένα σκοπό δημοσίου συμφέροντος και ότι ισοδυναμεί με επιβράβευση της αυθαίρετης δόμησης εντός δασών. Περαιτέρω βρίσκεται σε αντίθεση με τη συνταγματική αρχή του κράτους δικαίου.

Ακολούθησε το 2020 η ακύρωση της ρύθμισης Ταγαρά για την εξαγορά εκτάσεων (αρχικά μόνο από αγρότες) που εκχερσώθηκαν (συνήθως και καταπατήθηκαν, αφού ήταν δημόσιες) προκειμένου να καλλιεργηθούν. Η Ολομέλεια ΣτΕ (ξανά με πρόεδρο την κ. Σακελλαροπούλου) επισήμανε ότι διαχρονικά επιτρεπόταν υπό προϋποθέσεις η παραχώρηση δασικών εκτάσεων για γεωργοδενδροκομική καλλιέργεια, όμως η έκταση αυτή ούτε αποχαρακτηριζόταν ούτε παραχωρούνταν (και αν η καλλιέργεια έπαυε, έπρεπε να επιστρέψει στην παλιά της μορφή). Οπως επισημαίνει, οι εκχερσώσεις έχουν γίνει «ανεπιλέκτως και ασυνδέτως προς κρατικούς αναπτυξιακούς σκοπούς ή άλλους λόγους δημοσίου συμφέροντος». Επιπλέον, φέρνουν όσους αποψίλωσαν παράνομα δάση σε πλεονεκτικότερη θέση από όσους δεν το έπραξαν «κατά παράβαση των συνταγματικών αρχών του κράτους δικαίου και της ισότητας».

Κάθε περιοχή ανά την Ελλάδα με την ιδιαιτερότητά της…
Από τη Δράμα και την Καβάλα έως την Αργολίδα και τη Σάμο ξεκίνησε το υπουργείο Περιβάλλοντος την ανάρτηση των δασικών χαρτών. Οι πρώτες δύο ομάδες περιλαμβάνουν 14 περιοχές με διαφορετικά χαρακτηριστικά: σε κάποιες περιφερειακές ενότητες οι δασικοί χάρτες αναρτώνται για πρώτη φορά. Σε άλλες, οι χάρτες είχαν ήδη τελειώσει τα προηγούμενα χρόνια και τώρα αναρτώνται και πάλι, με πολύ μικρές ή μεγαλύτερες μεταβολές. Η κάθε περιοχή συνοδεύεται από τις δικές της ιδιαιτερότητες.

Ας δούμε ορισμένες από αυτές:

  • Κορινθία. Χωρίς αμφιβολία, ο δασικός χάρτης της Κορινθίας είναι ο πιο ενδιαφέρων. Το 2013 είχε αναρτηθεί και κυρωθεί ένα μικρό κομμάτι του (αφορά παραλιακές περιοχές του Κορινθιακού), το μεγαλύτερο όμως αναρτάται σήμερα για πρώτη φορά. Ο χάρτης καλύπτει 2,1 εκατομμύρια στρέμματα, εκ των οποίων το 54% είναι ανέκαθεν δασικό. Οι δασωμένες αγροτικές εκτάσεις στα ορεινά εκτιμώνται στις 150.000 στρέμματα, ενώ οι εκχερσώσεις (νόμιμες ή παράνομες) στις 55.000 στρέμματα. «Είναι ένας δύσκολος νομός, με δύσκολο ιστορικό και πολλά προβλήματα, πραγματικά, νομικά και υπηρεσιακά», αναφέρει ο Παναγιώτης Καλλίρης, διευθυντής Δασών Κορινθίας. Τρία είναι τα κύρια ζητήματα που ο κ. Καλλίρης εκτιμά ότι θα ανακύψουν από την ανάρτηση. «Το πρώτο αφορά τις αγροτικές εκτάσεις που κατά πλάνη συμπεριελήφθησαν στις αναδασωτέες εκτάσεις. Το δεύτερο αφορά τα αυθαίρετα, που δεν έχει ξεκαθαρίσει ακόμα τι θα γίνει. Το τρίτο είναι οι εκτάσεις που εκχερσώθηκαν παράνομα για να καλλιεργηθούν. Από το 2014 μέχρι πέρυσι εκδώσαμε πολλές αποφάσεις, βάσει της νομοθεσίας. Όμως, μετά την απόφαση του ΣτΕ, που κήρυξε αντισυνταγματική τη διαδικασία, “πάγωσαν” όλα. Ομως το σχετικό άρθρο… δεν έχει ακόμα καταργηθεί, άρα οι υπηρεσίες και οι πολίτες είμαστε “όμηροι”. Πρέπει, πάντως, να καταλάβει ο κόσμος ότι ο δασικός χάρτης δεν είναι… ο Ερμής του Πραξιτέλη, είναι ένα εργαλείο. Πρέπει να το βοηθήσουμε όλοι ώστε να γίνει πραγματικό, ο νόμος δίνει πολλές ευκαιρίες διορθώσεων στον πολίτη. Όσο πιο πραγματικό είναι τόσο καλύτερο κτηματολόγιο και, μελλοντικά, δασολόγιο θα αποκτήσουμε».
  • Εύβοια. Στην Εύβοια η ανάρτηση και η κύρωση του δασικού χάρτη είχαν ολοκληρωθεί το 2017 και απέμενε μόνο η εξέταση των αντιρρήσεων. «Από τις περίπου 9.500 εξετάστηκαν περί τις 1.700. Η συγκρότηση των επιτροπών αντιρρήσεων καθυστέρησε, δεν υπήρχε αρκετός κόσμος και έτσι η υπηρεσία προσπάθησε να τις εξετάσει εκ των ενόντων. Χρειάζονται όμως αυτοψίες, διαδικασία που απαιτεί χρόνο. Επιπλέον εδώ και ενάμιση έτος έχουμε σταματήσει, ενόψει της αλλαγής του συστήματος εξέτασης αντιρρήσεων», λέει ο Θανάσης Ξηρογιάννης, προϊστάμενος της Διεύθυνσης Δασών Εύβοιας. Η αναθεώρηση του δασικού χάρτη έφερε δύο βασικές αλλαγές. Κατ’ αρχάς συμπεριελήφθησαν στον χάρτη οι πράξεις αναδασμού, που δεν είχαν δοθεί κατά την εκπόνηση του χάρτη. Επιπλέον αποτυπώθηκαν οι οικιστικές πυκνώσεις. «Τελικά κατατέθηκαν από πολίτες περί τις 500 αιτήσεις αναμόρφωσης του χάρτη. Αφορούσαν κυρίως οικοδομικές άδειες που δεν είχαν δηλωθεί και εκχερσώσεις. Όμως η έκταση στην οποία αναφέρονται είναι σαφώς μικρότερη από εκείνη των αναδασμών».
  • Αθήνα. Το πρώτο «δείγμα» από Αττική είναι ο δασικός χάρτης στην περιοχή ευθύνης της Διεύθυνσης Δασών Αθηνών, που στην πραγματικότητα αφορά μόνο τα Τουρκοβούνια στο Γαλάτσι. Οι αλλαγές που έγιναν ήταν περιορισμένες και αφορούσαν την προσθήκη κάποιων οικοδομικών αδειών και δικαστικών αποφάσεων και την αφαίρεση του άλσους Βεΐκου, που δεν υπάγεται πια στη δασική νομοθεσία.
  • Καβάλα. Ο χάρτης είχε κυρωθεί στο παρελθόν σε ποσοστό 90% και απέμενε η εξέταση περίπου 500 αντιρρήσεων από τη Θάσο. «Το παράδοξο είναι ότι σύμφωνα με τις οδηγίες που δεχθήκαμε, αντιρρήσεις δεν θα υποβληθούν μόνο για το αναμορφωμένο κομμάτι, που είναι πολύ μικρό, αλλά και για το εποικιστικό, που είναι μεγάλο σε όλη τη Μακεδονία», λέει ο Διαμαντής Στακίδης, υπεύθυνος του τμήματος Δασικών Χαρτογραφήσεων. «Αυτό σημαίνει ότι συμπεριλαμβάνονται και τα κομμάτια που δεν είχαν διανεμηθεί και ανήκουν στο Δημόσιο, άρα το κράτος νομιμοποιεί την καταπάτησή τους».
  • Αργολίδα. Ο δασικός χάρτης για το μεγαλύτερο μέρος της περιφερειακής ενότητας θα αναρτηθεί για πρώτη φορά. «Στην περιοχή μας πρόσφατα προχώρησε η κτηματογράφηση και ο κόσμος έχει “εκπαιδευθεί”, κινητοποιήθηκε ώστε να βρει τίτλους και να κάνει δηλώσεις. Επομένως εκτιμώ ότι θα υπάρξει μεγάλη συμμετοχή και ενδιαφέρον», λέει ο Βαγγέλης Βαρδάκας, αναπλ. διευθυντής Δασών Αργολίδας.
  • Ζάκυνθος. Στη Ζάκυνθο είχε κυρωθεί ο δασικός χάρτης της δημοτικής ενότητας Ζακύνθου το 2014 και άλλων τεσσάρων δήμων το 2018. Για τις περιοχές αυτές το προηγούμενο διάστημα κατατέθηκαν περίπου 20 αιτήματα αναμόρφωσης, κυρίως οικοδομικές άδειες που δεν είχαν «περαστεί». Το μεγαλύτερο μέρος του νησιού θα αναρτηθεί τώρα για πρώτη φορά. Λόγω των ιδιαίτερων πιέσεων που δέχεται το νησί εξαιτίας του τουρισμού (και των αλλαγών χρήσεων που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια), η δασική υπηρεσία εκτιμά ότι θα κατατεθεί μεγάλος αριθμός αντιρρήσεων.

Από τις υπόλοιπες περιοχές, η Λευκάδα αναρτάται ολόκληρη για πρώτη φορά και λόγω τουριστικών πιέσεων αναμένεται να υπάρξει μεγάλο ενδιαφέρον. Ομοίως και στην Κέρκυρα, όπου είχε παλαιότερα κυρωθεί ένα μικρό τμήμα του χάρτη και το μεγαλύτερο μέρος θα αναρτηθεί για πρώτη φορά.

Άρθρο του: Γιώργιου Λιάλιου ,( kathimerini.gr )

 

Δεν θα πάρει τέλος η ταλαιπωρία των πολιτών με τις δασικές υπηρεσίες στης περιοχές που έχουν κυρωθεί οι δασικοί χάρτες

Εκεί που περίμεναν χιλιάδες ιδιοκτήτες γης, ότι θα μπορέσουν να ξεμπλοκάρουν τις ιδιοκτησίες τους και θα τους δοθεί μια δεύτερη ευκαιρία να καταθέσουν αντιρρήσεις για τις εκτάσεις τους, που χαρακτηρίστηκαν εσφαλμένα ως δασικές χωρίς να λάβουν γνώση , όπως μάλιστα τους υποσχέθηκε η κυβέρνηση με την ψήφιση του περιβαλλοντικού νόμου 4685/20 και καθόρισε με την 64663/2956/ 8 Ιουλίου 2020 απόφαση του ο Υπουργός Περιβάλλοντος , εν τούτοις με νέα εγκύκλιο στις 14-01-21 (‘όπως αναφέραμε σε προηγούμενο άρθρο) που έστειλε ο νέος Υφυπουργός Περιβάλλοντος για θέματα Δασικών Χαρτών , ΔΕΝ ΘΑ ΓΙΝΟΥΝ ΑΝΤΙΡΡΗΣΕΙΣ ΣΤΟ ΣΥΝΟΛΟ ΤΟΥ ΝΕΟΥ ΔΑΣΙΚΟΥ ΧΑΡΤΗ , αλλά οι αντιρρήσεις θα περιοριστούν ΜΟΝΟ στο αναμορφούμενο τμήμα .

Έτσι χάνουν το δικαίωμα να κάνουν Αντιρρήσεις , χιλιάδες πολίτες που έχουν ακίνητα σε περιοχές με κυρωμένο δασικό χάρτη και το τελευταίο διάστημα ενημερώθηκαν κατά τη σύνταξη του κτηματολογίου στην περιοχή τους , ότι οι εκτάσεις τους είναι δασικές και επειδή δεν έκανα αντίρρηση θα περιέλθουν στο Ελληνικό Δημόσιο , ή στην καλύτερη των περιπτώσεων θα έχουν έναν δασωμένο αγρό αν «κερδίσουν» το ιδιοκτησιακό καθεστώς, κάτι πολύ δύσκολο , αφού οι περισσότεροι στερούνται παλιών συμβολαίων.

Επίσης από τα σύννεφα θα πέσουν και οι αγρότες που έλαβαν την επιδότηση το 2020 από τον ΟΠΕΚΕ για τις εκτάσεις που είναι δασικές πιστεύοντας ότι αποχαρακτηρίστηκαν , αλλά μετά την αναμόρφωση του δασικού χάρτη θα δούνε πάλι τις εκτάσεις τους να παραμένουν δασικές γιατί δεν τις κατέχουν με νόμιμες διοικητικές πράξεις.

ΤΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΤΗΣ ΑΝΑΚΟΛΟΥΘΙΑΣ ΤΗΣ ΚΥΒΕΡΝΗΣΗΣ

  1. Τον Μάιο του 2020 ψήφισε η κυβέρνηση το Νόμο 4685/2020 «Εκσυγχρονισμός περιβαλλοντικής νομοθεσίας,… και λοιπές διατάξεις». Ένα από τα σοβαρά ζητήματα που είχε ως αντικείμενο ο νόμος ήταν και η επίλυση ζητημάτων που προέκυψαν κατά την ανάρτηση και κύρωση των δασικών χαρτών όπως : αγροτικές εκτάσεις με απόφαση της διοίκησης και κτίρια με οικοδομικές άδειες , που χαρακτηρίστηκαν ως δασικές , η πληρωμή των ενισχύσεων στους αγρότες για τις εκτάσεις που ξεχερσώθηκαν από τον ΟΠΕΚΕΠΕ , οι οικιστικές πυκνότητες καθώς και η επίσπευση της διαδικασίας εξέτασης των 170.000 αντιρρήσεων που έγιναν από τους πολίτες και άλλες ρυθμίσεις. Ο νόμος μέσα από «σφιχτές» προθεσμίες έδινε το δικαίωμα της αναμόρφωσης και τροποποίησης των δασικών χαρτών και στη συνέχεια των ΑΝΤΙΡΡΗΣΕΩΝ από τους πολίτες όπως αυτή προβλέπεται στα άρθρα 15 επ. του ν. 3889/2010 (Α’ 182) , ώστε να δημιουργηθούν όσο το δυνατόν ορθότεροι δασικοί χάρτες και να ολοκληρωθεί η διαδικασία του δασολογίου και του κτηματολογίου μέσα στο 2021.
  2. Στη συνέχεια με την υπ΄ αριθμ.  Αριθμ. ΥΠΕΝ/ΔΠΔ/64663/2956 (ΦΕΚ 2773/Β/8-7-2020) απόφαση του  ο Υπουργός Περιβάλλοντος  καθόρισε επακριβώς  ποιες  διοικητικές πράξεις θα λαμβάνονται υπόψη από τις διευθύνσεις δασών , τις τεχνικές  προδιαγραφές  και την  διαδικασία  για την αυτεπάγγελτη αναμόρφωση και κατάρτιση των νέων  δασικών χαρτών κατά το άρθρο 48 του ν. 4685/2020. Σύμφωνα με το ΆΡΘΡΟ 7 της Υ.Α. «Οι δασικοί χάρτες αναμορφώνονται σε εφαρμογή της παραγράφου 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020, σε όποιο στάδιο αυτοί βρίσκονται, προκειμένου να συμπεριλάβουν τις διοικητικές πράξεις των άρθρων 1 και 2. Οι δασικοί χάρτες που αναρτήθηκαν πριν την ισχύ του ν. 4685/2020, συμπεριλαμβανομένων των μερικώς ή ολικώς κυρωθέντων, μετά την κατά τα ανωτέρω αναμόρφωση και τροποποίηση, αναρτώνται εκ νέου στο σύνολό τους, συμπεριλαμβανομένων και των μη αναμορφωθέντων τμημάτων τους ………..».
  3. Με το  Α. Π.: ΥΠΕΝ/∆Π∆/92828/4471/ 28-09-2020  έγγραφο του ο Γ.Γ. ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΥΔΑΤΩΝ, απέστειλε στις  Διευθύνσεις Δασών εγκύκλιο με θέμα: «Οδηγίες εφαρμογής της διάταξης της παρ. 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020 (Α΄92) και της υπ’ αριθμ. 64663/2956/2020 (Β΄ 2773) Υπουργικής Απόφασης με τίτλο «Καθορισμός διοικητικών πράξεων, τεχνικών προδιαγραφών – διαδικασίας για την αυτεπάγγελτη αναμόρφωση και κατάρτιση των δασικών χαρτών» », προκειμένου να γίνει η ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΩΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΜΕΝΩΝ  ΔΑΣΙΚΩΝ ΧΑΡΤΩΝ.
  4. Ακολούθως με το Α. Π.: ΥΠΕΝ/∆∆ΕΥ/123007/3541 21-12-2020 έγγραφο του ο Γ.Γ. ΦΥΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ ΚΑΙ ΥΔΑΤΩΝ, απέστειλε στις  Διευθύνσεις Δασών   ΝΕΑ εγκύκλιο  με θέμα: «Προετοιμασία για την ανάρτηση του δασικού χάρτη», με την οποία ενημερώνει ότι οι  Δήμοι δεν προσκόμισαν τα εγκεκριμένα όρια σχεδίων  (ρυμοτομικά σχέδια πόλης, πράξεις εφαρμογής, εγκεκριμένες πολεοδομικές μελέτες, κ.α.) για την αναμόρφωση των δασικών χαρτών  , με αποτέλεσμα οι περιοχές να  εξαιρεθούν, επί του παρόντος, της θεώρησης και ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΏΝ  ΧΑΡΤΩΝ.
  5. Στη συνέχεια  με το Α. Π.: ΥΠΕΝ/ΔΔΕΥ/2344/83: 12-01-2021 ,  έγγραφο του Ο ΑΝΑΠΛΗΡΩΤΗΣ ΠΡΟΪΣΤΑΜΕΝΟΣ  ΓΕΝΙΚΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗΣ ΔΑΣΩΝ  & ΔΑΣΙΚΟΥ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ απέστειλε στις  Διευθύνσεις Δασών   ΝΕΑ εγκύκλιο  με θέμα:  «Προγραμματισμός Αναρτήσεων Δασικών Χαρτών» , σύμφωνα με το οποίο  από τις 15-01-2021 έως τις  26-02-2021  θα  πραγματοποιηθεί σταδιακά η ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΩΝ ΔΑΣΙΚΏΝ  ΧΑΡΤΩΝ  από τις 57 Διευθύνσεις Δασών της Χώρας.
  6. Δύο μέρες μετά στις  14-01-2021  με το υπ΄ αρ. 3295/104  έγγραφο του  Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ &ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΜΥΡΑΣ απέστειλε  εγκύκλιο  στις Διευθύνσεις Δασών  με θέμα : «Ανάρτηση αναμορφωμένων δασικών χαρτών, σε εφαρμογή της παρ. 10 άρθρου 48 ν. 4685/2020» , με την οποία διευκρινίζει μία σειρά ζητημάτων  ενόψει της επικείμενης ανάρτησης των αναμορφωθέντων και τροποποιηθέντων δασικών χαρτών . Σύμφωνα με την εγκύκλιο  «…. για τους  δασικούς χάρτες που αναρτήθηκαν και κυρώθηκαν πριν την ισχύ του ν. 4685/2020, αντιρρήσεις δέχεται μόνο το αναμορφούμενο τμήμα του δασικού χάρτη…….».

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

H διαδικασία της αναμόρφωσης έπρεπε να κλείσει σύμφωνα με το νόμο  4685/2020 τον Αύγουστο του 2020  , αλλά  λόγω  της έλλειψης  προσωπικού και  του κορονοιού έχει παραταθεί πολύ,  με αποτέλεσμα να  κινδυνεύει η  έγκαιρη υλοποίηση του έργου του κτηματολογίου και να υπάρξουν κυρώσεις από την Ευρωπαϊκή Ένωση.

Η Υπουργική Απόφαση  ( ΦΕΚ 2773 Β/2020)  ερμήνευσε  την παράγραφο 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020 . Σύμφωνα με το ΆΡΘΡΟ 7 της Υ.Α.  «Οι δασικοί χάρτες αναμορφώνονται σε εφαρμογή της παραγράφου 10 του άρθρου 48 του ν. 4685/2020, σε όποιο στάδιο αυτοί βρίσκονται, προκειμένου να συμπεριλάβουν τις διοικητικές πράξεις των άρθρων 1 και 2. Οι δασικοί χάρτες που αναρτήθηκαν πριν την ισχύ του ν. 4685/2020, συμπεριλαμβανομένων των μερικώς ή ολικώς κυρωθέντων, μετά την κατά τα ανωτέρω αναμόρφωση και τροποποίηση, αναρτώνται εκ νέου στο ΣΥΝΟΛΟ τους, συμπεριλαμβανομένων και των μη αναμορφωθέντων τμημάτων τους ………..».

Η  από 8-7-20 Υπουργική Απόφαση  ( ΦΕΚ 2773 Β/2020)  που καθόριζε ποιες διοικητικές πράξεις   εντάσσονται στη δασική νομοθεσία  ,  είχε πολλά «κενά»,  με αποτέλεσμα μετά από ερωτήματα των διευθύνσεων δασών να χρειαστεί να εκδοθεί τέλος Σεπτεμβρίου του 2020  από το ΥΠΕΝ  ,  διευκρινιστική εγκύκλιος με οδηγίες  , για  την κοινή αντιμετώπιση  αιτημάτων πολιτών  αποχαρακτηρισμού  εκτάσεων από την διοίκηση.

Με την από   14-01-2021  (αρ.  πρωτ. 3295/104 ) εγκύκλιο  του  Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΟΣ & ΕΝΕΡΓΕΙΑΣ ΓΕΩΡΓΙΟΣ ΑΜΥΡΑΣ , δίνεται ΝΕΑ ΕΡΜΗΝΕΙΑ  στην εφαρμογή της παρ. 10 άρθρου 48 ν. 4685/2020. Σύμφωνα με την εγκύκλιο  «…. για τους  δασικούς χάρτες που αναρτήθηκαν και κυρώθηκαν πριν την ισχύ του ν. 4685/2020, αντιρρήσεις δέχεται ΜΟΝΟ  το αναμορφούμενο τμήμα του δασικού χάρτη…….».

Οι πολίτες  για έξι μήνες ( από τον Ιούλιο του 2020 έως τις 14 Ιανουαρίου του 2021) ενημερώνονταν από τις διευθύνσεις δασών της χώρας ότι θα «ανοίξουν» ξανά οι  Αντιρρήσεις  για το ΣΥΝΟΛΟ ΤΟΥ ΔΑΣΙΚΟΥ ΧΑΡΤΗ   μετά την αναμόρφωση του Δασικού Χάρτη , σύμφωνα με το άρθρο 7 της Υπουργικής απόφασης 64663/2956 ( ΦΕΚ 2773/8-7-20).

Όμως εξαιτίας της προσφυγής στο  Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ), που αναμένεται να συζητηθεί μετά από αναβολές στις 5 Μαρτίου 2021, των Περιβαλλοντικών Οργανώσεων, του ΓΕΩΤΕΕ και των Δασολόγων,   κατά του περιβαλλοντικού νόμου  και της Υπουργικής Απόφασης, επικαλούμενοι ότι :  ακυρώνονται στην πράξη οι κυρωμένοι δασικοί χάρτες, διότι  η απόφαση του υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας αίρει αναδρομικά την αποδεικτική ισχύ όλων ανεξαιρέτως των δασικών χαρτών, κυρωμένων και μη,  τροποποιήθηκαν οι εξαιρέσεις από το δασικό χάρτη με την προσθήκη σειράς αμφιβόλου εγκυρότητας  διοικητικών πράξεων, ενώ  άλλαξαν  και οι προδιαγραφές κατάρτισης των δασικών χαρτών, εξαιρώντας και δασικές περιοχές. Η προσφυγή στο  Συμβούλιο της Επικρατείας (ΣτΕ) αναμένεται να συζητηθεί μετά από αναβολές στις 5 Μαρτίου 2021. Προφανώς, το Υπουργείο Περιβάλλοντος  για να αιτιολογήσει  ενώπιον του ΣτΕ , τις  νομοθετικές του  αλλαγές στη δασική νομοθεσία  και για να αποδείξει ότι δεν ακυρώνει στην πράξη την ισχύ των κυρωμένων δασικών χαρτών , ΞΑΦΝΙΚΑ  έξι μήνες μετά  παίρνει πίσω την Υπουργική Απόφαση    που καθόριζε  ότι ο Αναθεωρημένος Δασικός Χάρτης θα αναρτηθεί  ξανά στο Σύνολο του, συμπεριλαμβανομένου και των μη αναμορφωθέντων τμημάτων  τους , και με την χθεσινή  εγκύκλιο του Υφυπουργού Περιβάλλοντος  καθορίζει ότι  Αντιρρήσεις θα δέχεται ΜΟΝΟ ΤΟ ΑΝΑΜΟΡΦΟΥΜΕΝΟ ΤΜΗΜΑ ΤΟΥ ΔΑΣΙΚΟΥ ΧΑΡΤΗ.

Επομένως οι αντιρρήσεις θα  είναι περιορισμένες και θα αφορούν   τις Οικιστικές Πυκνότητες, περιοχές με ιώδες περίγραμμα που συμπεριελάμβαναν  αυθαίρετα κτίσματα , και  είχαν εξαιρεθεί στην πρώτη ανάρτηση και κύρωση  των Δασικών Χαρτών και με απόφαση του το ΣτΕ ζήτησε να συμπεριληφθούν στον δασικό χάρτη.

Οι Δήμοι δεν έστειλαν, ως όφειλαν μέχρι  σήμερα,  τα εγκεκριμένα όρια σχεδίων  (ρυμοτομικά σχέδια πόλης, πράξεις εφαρμογής, εγκεκριμένες πολεοδομικές μελέτες, κ.α.) για  να συμπεριληφθούν στην αναμόρφωση των δασικών χαρτών  , με αποτέλεσμα  να εξαιρούνται  ακόμα και τώρα  περιοχές με δασικό χαρακτήρα  από την ανάρτηση  των Αναμορφωμένων Δασικών Χαρτών.

Αξίζει να σημειώσουμε πως εγκλωβισμένοι βρίσκονται και εννέα χιλιάδες ιδιοκτήτες  οικοπέδων στο Πήλιο , των οποίων οι ιδιοκτησίες  βρίσκονται  εκτός σχεδίου  πλέον ,  μετά την υπ΄αριθμ. 1268/2019 απόφαση του ΣτΕ,   με την οποία ακυρώθηκαν τα  Όρια Οικισμών του  Πηλίου.  Οι ιδιοκτήτες αυτοί ενημερώθηκαν πρόσφατα από το Κτηματολόγιο  κατά την ανάρτηση των κτηματολογικών πινάκων , ότι η ιδιοκτησία τους διεκδικείται από το Ελληνικό Δημόσιο , λόγω δασικών χαρτών και όσοι  επιθυμούν  θα πρέπει να υποβάλλουν ένσταση μέχρι τις 5 Φεβρουαρίου του 2021 για να αναγνωρίσουν  ιδιοκτησιακά τις εκτάσεις τους και να επιλύσουν το θέμα με το δασαρχείο, το οποίο μέχρι σήμερα παραμένει άλυτο και για αυτό περίμεναν να κάνουν Αντιρρήσεις κατά την ανάρτηση του νέου δασικού χάρτη .

Σημειώνεται ότι μέχρι στιγμής  δεν  έχει δώσει λύση  το Υπουργείο στο μεγάλο θέμα των ξεχερσωμένων εκτάσεων  χιλιάδων αγροτών που έκαναν  αίτηση εξαγοράς , η οποία όμως διάταξη κρίθηκε μη νόμιμη από το ΣτΕ και οι εκτάσεις παραμένουν δασικές.

Άρθρο της

Γραμματή Μπακλατσή
Τοπογράφος Μηχανικός